Anneler Günü'nün ortaya çıkışı dünyada geçen yüzyılın başlarına uzansa da, bu günün Türkiye'deki karşılığı daha farklı bir anlam taşıyor. Çünkü Türk kültüründe anne yalnızca aileyi büyüten kişi değil; sabrın, emeğin, merhametin ve fedakrlığın adı olarak görülüyor. Bu nedenle Anneler Günü, çoğu insan için sıradan bir alışveriş gününden çok daha fazlasını ifade ediyor.

Özellikle asker ve polis şehitlerinin anneleri, toplumun ortak hafızasında ayrı bir yere sahip bulunuyor. Evladını vatan toprağına emanet eden annelerin taşıdığı ağır sabır, her Anneler Günü'nde yeniden hatırlanıyor. Türkiye'nin dört bir yanında yapılan ziyaretler, anmalar ve mesajlar da bu vefanın güçlü bir göstergesi olarak dikkat çekiyor.

Bütün bu duygusal atmosfer, alışveriş alışkanlıklarına da doğrudan yansıyor. Kullanıcılar artık yalnızca pahalı ürünlere değil; anlam taşıyan, günlük hayatta kullanılabilecek ve kişisel bağ kurabilecek hediyelere yöneliyor. Kitaplar, yaşam ürünleri, dekorasyon seçenekleri, kişisel bakım ürünleri ve hobi kategorileri bu yılın en çok ilgi gören alanları arasında gösteriliyor.

Uzmanlara göre dijital ticarette kullanıcı davranışları da hızla değişiyor. İnsanlar artık mağaza mağaza dolaşmak yerine, farklı kategorilere aynı anda ulaşabilecekleri dijital platformları tercih ediyor. Hızlı teslimat, güven duygusu ve ürün çeşitliliği ise satın alma kararında belirleyici hale geliyor.

Türkiye merkezli yeni nesil dijital ticaret platformlarından binibiyerde.com da Anneler Günü döneminde dikkat çeken platformlar arasında gösteriliyor. Kitap, teknoloji, spor, mutfak, dekorasyon, kişisel bakım, yaşam ve hobi kategorilerinde geniş ürün çeşitliliği sunan platform, özellikle son dönemlerde çok kategorili alışveriş anlayışının yükselen örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Ekonomi çevrelerine göre özel gün alışverişleri artık yalnızca ticari hareketlilik oluşturmuyor; aynı zamanda toplumun duygu dünyasını da yansıtıyor. Çünkü insanlar dijital ekranlar üzerinden sipariş verse bile, aslında bir teşekkür, bir vefa ve bir hatırlama duygusunu göndermiş oluyor.

Anneler Günü de bu yüzden hl önemini koruyor. Çünkü teknoloji değişse de, alışveriş alışkanlıkları dönüşse de, insanların annelerine duyduğu sevgi ve minnet değişmiyor.

Web
Instagram

Facebook

X

E-ticaret dünyasında dengeler değişiyor. Artık kullanıcılar sadece ürün değil; deneyim, çeşitlilik ve ilham arıyor. Türkiye'nin yükselen dijital pazaryerlerinden **binibiyerde.com**, bu yeni trendi yakalayan platformlardan biri olarak dikkat çekiyor.

Platformun öne çıkan özelliği ise farklı dünyaları tek çatı altında buluşturması. **Teknoloji, kitap ve hobi kategorileri**, kullanıcıların hem günlük ihtiyaçlarına hem de kişisel gelişim alanlarına aynı anda hitap ediyor. Telefon ve bilgisayar aksesuarlarıyla dijital yaşamı destekleyen ürünler; edebiyat ve eğitim kitaplarıyla zihinsel bir yolculuğa dönüşüyor. Hobi kategorisinde yer alan puzzle, kutu oyunları ve koleksiyon ürünleri ise özellikle son dönemde artan 'ekran dışı zaman' arayışına cevap veriyor.

Sektör temsilcilerine göre bu çok katmanlı yapı, yeni nesil e-ticaretin en önemli dinamiklerinden biri. Kullanıcılar artık tek bir platformda hem ihtiyaçlarını karşılamak hem de yeni ilgi alanları keşfetmek istiyor.

Aktif yaşamın yeni adresi: spor, outdoor, kitap ve hobi

Öte yandan platformun bir diğer dikkat çeken alanı ise **spor & outdoor, kitap ve hobi kategorilerinin** birleşimi. Günümüzde sağlıklı yaşam trendi yükselirken, tüketici alışkanlıkları da bu yönde şekilleniyor.

Kamp ekipmanlarından fitness ürünlerine, outdoor giyimden spor aksesuarlarına kadar geniş bir yelpaze sunan binibiyerde.com; kullanıcıların aktif bir yaşam sürmesini destekliyor. Bu deneyim, kitap kategorisiyle zihinsel gelişimi; hobi ürünleriyle ise keyifli zaman geçirme fırsatını da beraberinde getiriyor.

Uzmanlara göre, 'çok kategorili ama tematik bütünlüğü olan' bu yapı, önümüzdeki dönemde e-ticaret platformlarının en önemli rekabet alanlarından biri olacak.

⭐ Yeni nesil alışveriş: sadece satın alma değil, yaşam tarzı

binibiyerde.com'un sunduğu bu yaklaşım, e-ticaretin geldiği noktayı özetliyor: Artık mesele sadece alışveriş değil, bir yaşam tarzı sunmak.

Teknolojiyle hızlanan, kitaplarla derinleşen, spor ve hobilerle zenginleşen bir dünya…
Yeni nesil kullanıcı tam da bunu arıyor.

**Hareket et, keşfet, kendine yatırım yap.**

#binibiyerde #aktifyaşam #spor #fitness #outdoor #kamp #hobi #kitap #eticaret

Hadi şimdi keşfet:
https://www.binibiyerde.com

https://www.instagram.com/binibiyerdecom/

https://www.facebook.com/profile.php?id=61589011239343

Türkiye'nin önde gelen e-ticaret platformu Binibiyerde.com analistleri, 28 Şubat 2026'da Ortadoğu'da tırmanan gerilimin online ticarete etkilerini araştırdı. Araştırmaya göre, Kriz sonrası küresel arzın yaklaşık %20'sinin geçtiği Hürmüz hattının kapanmasıyla Brent petrol fiyatları kısa sürede %30'un üzerinde artış göstererek varil başına 120-130 dolar bandına yerleşti.

Enerji maliyetlerindeki bu artış, başta lojistik ve üretim olmak üzere tüm tedarik zincirlerini yukarı çekerken, yatırımcıların güvenli liman arayışıyla altın 2.400 dolar/ons seviyesine yaklaşırken, ABD doları küresel ölçekte değer kazandı.

Artan yakıt fiyatları, özellikle Çin–Avrupa ve Asya–ABD hattındaki deniz taşımacılığını pahalı hale getirirken, e-ticaret devlerinin operasyonel maliyetleri ciddi şekilde yükseliyor.

Biniyerde.com analistleri, küresel e-ticaret hacminde kısa vadede şunları öngörüyor:

*%8–12 arası daralma,

*Teslimat sürelerinde %15–25 artış,

*İade oranlarında yükseliş.

Özellikle düşük marjla çalışan platformlar için bu durum sürdürülebilirlik riskini artırıyor.

Türkiye özelinde tablo daha karmaşık. Kur artışı ithalat maliyetlerini yükseltirken, yerli üreticiler için ihracat odaklı e-ticaret fırsatları doğuyor.

Türkiye'de neler oluyor?

Döviz artışıyla ithal ürün fiyatları yükseliyor

Yerli üretim ve stoklu çalışan platformlar avantaj sağlıyor

Tüketici daha çok 'fiyat/performans' ürünlerine yöneliyor

Bu süreçte çok kategorili platformlar, tüketici davranışındaki kaymayı daha iyi absorbe edebiliyor.

GÜÇLÜ YÖNLER (Strengths)

Çok kategorili yapı sayesinde talep kaymalarına hızlı adaptasyon

Dijital altyapı ile fiziksel krizlerden görece bağımsızlık

Yerli üretici entegrasyonu ile maliyet kontrolü

ZAYIF YÖNLER (Weaknesses)

Lojistik ve kargo maliyetlerine yüksek bağımlılık

Döviz bazlı ürünlerde fiyat istikrarsızlığı

Tedarik zinciri kırılganlığı

FIRSATLAR (Opportunities)

Yerli üretim ve 'Made in Türkiye' ürünlerin öne çıkması

Bölgesel e-ticaret merkezine dönüşme potansiyeli

Niş kategorilerde büyüme (anne-bebek, temel tüketim, uygun fiyatlı tekstil)

TEHDİTLER (Threats)

Küresel talep daralması

Enerji maliyetlerinin kalıcı yüksek seyri

Tüketici güveninde zayıflama ve harcama erteleme eğilimi

Çok kategorili ürün yapısıyla faaliyet gösteren Binibiyerde.com, mevcut kriz ortamında 'esnek talep yönetimi' avantajı sunan platformlar arasında konumlanıyor.

Araştırmayı yapan Binibiyerde.com'un

Giyimden elektroniğe, Anne-bebekten süpermarkete, Otomotivden hobi ürünlerine kadar geniş ürün yelpazesi tüketici davranışındaki ani değişimlere karşı dengeleyici bir yapı oluşturuyor.

Özellikle temel tüketim (gıda, temizlik), uygun fiyatlı tekstil, anne-bebek ürünleri kriz dönemlerinde talep artışı beklenen kategoriler olarak öne çıkıyor.

Uzmanlara göre Hürmüz krizinin kısa vadeli bir şok olmanın ötesine geçmesi halinde neler olacak? Binibiyerde.com analistlerine göre şunlar olacak:

-Küresel tedarik zincirleri yeniden şekillenecek

-Bölgesel e-ticaret merkezleri önem kazanacak

-'Hızlı teslimat' yerini 'maliyet optimizasyonuna' bırakacak

Bu yeni dengede Türkiye gibi üretim ve lojistik avantajı bulunan ülkelerde faaliyet gösteren platformlar, doğru strateji ile küresel rekabette öne çıkabilecek.

Platform verilerine göre mayıs ayının ilk yarısında güneş kremi, güneş sonrası bakım ürünleri (after-sun), bronzlaştırıcı losyonlar ve yüksek faktörlü koruyucuların satışlarında geçen yılın aynı dönemine göre %45'lik bir yükseliş kaydedildi. Tüketicilerin bilinç düzeyinin arttığına işaret eden bu veri, erken dönemde yaz hazırlığı yapanların sayısının giderek çoğaldığını gösteriyor.

En çok tercih edilen ürünler arasında SPF 50+ ve SPF 50 faktörlü güneş kremleri başı çekiyor. Özellikle su geçirmez, terlemeye dayanıklı ve hafif formüllü ürünler raflardan hızla tükeniyor. Cilt tipi ayrımının da önemli olduğu görülüyor; kuru ciltler için nemlendirici etkili, yağlı ciltler için matlaştırıcı formüller ve hassas ciltler için mineral bazlı güneş kremleri öne çıkıyor.

Binibiyerde.com'un satış verileri, sadece güneş kremi değil, bronzlaştırıcı yağlar, cilt tonu eşitleyici serumlar, yatıştırıcı aloe vera jelleri ve dudak balmı gibi tamamlayıcı ürünlerin de aynı trendi takip ettiğini gösteriyor. Tüketiciler, güneşin zararlı etkilerinden korunurken aynı zamanda bronz ve sağlıklı bir görünüm elde etmek istiyor.

Uzmanlara göre bu artışın iki temel nedeni var: İlk olarak sosyal medya ve güzellik influencer'ları üzerinden yükselen 'güneşten korunma bilinci', ikincisi ise son yıllarda daha sık görülen aşırı sıcak hava dalgaları. Tüketiciler artık güneşin erken yaşlanma, leke ve cilt kanseri risklerini daha iyi biliyor ve buna göre hareket ediyor.

Platformdaki müşteri yorumlarında 'kolay emilen', 'beyaz iz bırakmayan', 'kokusuz' ve 'doğal içerikli' gibi ifadeler sıkça vurgulanıyor. Özellikle organik ve vegan sertifikalı güneş koruyuculara olan ilgi de dikkat çekici düzeyde arttı.

25-45 yaş arası kadınların kozmetik kategorisinde en aktif grup olduğu belirlendi. Bu yaş aralığındaki tüketiciler hem kendileri hem de aileleri için (çocuk güneş kremleri dahil) toplu alışveriş yapıyor. Erkek tüketicilerde de güneş koruyucu kullanımının arttığı gözlemleniyor; özellikle sprey ve stick formdaki pratik ürünler erkek kategorisinde hızlı yükseliş gösteriyor.

Binibiyerde.com yetkilileri, 'Tüketicilerimiz artık yaza 'geç' değil, 'erken' hazırlanıyor. Haziran ayını beklemeden mayıs ayında güneş koruyucu ve bakım rutinlerini tamamlamak istiyorlar. Bu yıl en çok satan ürünler arasında SPF 50+ yüz kremleri ve vücut losyonları ilk sırada yer alıyor' açıklamasını yaptı.

Sonuç olarak, 2026 yaz sezonu hem giyimde hem kozmetikte 'korunma ve konfor' temalarının öne çıktığı bir dönem olmaya aday. Binibiyerde.com, artan talebe paralel olarak yaz boyunca güneş bakım kategorisinde özel kampanyalar ve yeni ürünlerle müşterilerinin yanında olmaya devam edecek.

Bebek bezi, ıslak mendil ve bakım ürünleri en çok satılan ürünler arasında yer aldı. Ebeveynlerin daha çok güvenilir ve pratik ürünlere yöneldiği gözlendi. Özellikle organik içerikli ıslak mendiller, hassas ciltlere uygun kremler, şampuanlar, pişik önleyici kremler ve doğal içerikli bakım setleri yoğun talep gördü.

Ayrıca bebek maması, ek gıda ürünleri, biberon ve emzik çeşitleri ile bebek hijyenine yönelik özel ürünler de ebeveynlerin favorileri arasında üst sıralara yerleşti. Güvenilir markalara olan ilgi, online alışverişte detaylı ürün incelemeleri ve kullanıcı yorumlarının artmasıyla daha da güçlendi.

Bu trend, anne ve bebek kategorisinin e-ticaretteki yükselişini sürdürdüğünü ve önümüzdeki dönemde de güçlü büyümesini beklediğini gösteriyor.

Artık birçok tüketici, ihtiyaç duyduğu ürünlere fiziksel mağazaları gezmeden birkaç dakikada ulaşabiliyor. Özellikle yoğun iş temposu içinde yaşayan kullanıcılar için online alışveriş, zamandan tasarruf sağlayan önemli bir alternatif olarak öne çıkıyor.

Elektronikten giyime, kozmetikten ev yaşam ürünlerine kadar geniş ürün çeşitliliği sunan binibiyerde.com gibi dijital alışveriş platformları, müşterilere hem ekonomik hem de pratik çözümler sunuyor.

Sektör temsilcileri, e-ticaret sitelerinin 7 gün 24 saat erişilebilir olmasının tüketici davranışlarını değiştiren temel unsurlardan biri olduğuna dikkat çekiyor. Kullanıcılar günün herhangi bir saatinde ürün inceleyebiliyor, fiyat karşılaştırması yapabiliyor ve sipariş oluşturabiliyor.

Uzmanlara göre internet alışverişinin en dikkat çekici yönlerinden biri de ürün çeşitliliği. Fiziksel mağazalarda sınırlı stok ve alan nedeniyle erişilemeyen birçok ürün, e-ticaret platformlarında aynı anda kullanıcıların karşısına çıkabiliyor. Bu durum tüketicilere daha fazla seçenek ve fiyat avantajı sağlıyor.

Özellikle kampanya dönemlerinde online alışverişe olan ilginin arttığı belirtiliyor. İndirim kuponları, ücretsiz kargo fırsatları ve sepette ek indirim uygulamaları tüketicilerin bütçelerini korumasına katkı sağlıyor. Sektörde faaliyet gösteren binibiyerde.com da farklı ürün kategorileri ve avantajlı kampanyalarla kullanıcı deneyimini geliştirmeyi hedefleyen platformlar arasında yer alıyor.

Dijital alışverişin yaygınlaşmasında güvenli ödeme sistemlerinin de önemli rol oynadığı ifade ediliyor. SSL sertifikaları, korumalı ödeme altyapıları ve farklı ödeme seçenekleri sayesinde kullanıcıların internet alışverişine duyduğu güven her geçen gün artıyor.

Öte yandan kapıya teslim hizmeti de e-ticaretin tercih edilmesinde belirleyici unsurlar arasında gösteriliyor. Özellikle büyük şehirlerde yaşayan kullanıcılar, mağaza yoğunluğu ve trafik gibi nedenlerle online alışverişi daha pratik buluyor. Siparişlerin kısa sürede adrese teslim edilmesi tüketici memnuniyetini artıran faktörlerden biri olarak değerlendiriliyor.

E-ticaret sektöründe faaliyet gösteren şirketler ise müşteri memnuniyeti odaklı hizmet anlayışını ön plana çıkarıyor. binibiyerde.com da güvenli alışveriş altyapısı, geniş ürün yelpazesi ve kullanıcı odaklı yaklaşımıyla dijital ticaret alanında söz sahibi olmayı hedeflediğini belirtiyor.

Uzmanlar, önümüzdeki yıllarda internet üzerinden yapılan alışveriş hacminin daha da artacağını ve dijital ticaretin perakende sektöründeki ağırlığını güçlendireceğini öngörüyor.

Charles Dickens'ın tabiriyle 'Her yeri bulduklarından daha kötü hlde bırakan mükemmel baş belaları' olarak tanımlanan misyonerler, Ongun'un çalışmasında sadece dini faaliyet yürüten kişiler değil, aynı zamanda modern istihbaratın erken versiyonunu hayata geçiren ajanlar olarak tanımlanıyor. Kitap, İngilizlerin Osmanlı topraklarında yürüttüğü operasyonları 'silahsız Haçlı Seferi' olarak nitelendiriyor ve bu faaliyetlerin Osmanlı diplomatik dengelerindeki kırılgan noktaları hedef aldığını ortaya koyuyor.

Ongun'a göre misyonerler, yalnızca dini yayma amacıyla değil, aynı zamanda istihbarat toplamak için arkeoloji, seyahat, eğitim ve sağlık alanlarını kullanıyordu. İngiltere, Osmanlı'yı destekler görünürken, misyonerler, arkeologlar, doktorlar, öğretmenler ve seyyahlar üzerinden 'kaleyi içeriden fethetme' stratejisini uyguluyordu.
Rahip William Jowett'in Malta merkezli faaliyetleri, Osmanlı'daki Ermeni, Süryani, Keldani, Arap ve Bulgar toplulukları üzerine stratejik raporlar ve propaganda metinleri üretmesini sağladı. 1815–1820 yılları arasında yürütülen bu faaliyetler, İngiliz nüfuz stratejisinin kurumsal temelini belgeleyen birincil kaynaklarla destekleniyor.

Kitapta, Gertrude Bell'in 1909'daki Babil kazılarına katılması detaylandırılıyor. Arkeolog kimliğinin ardında, bölgedeki aşiret yapıları, enerji kaynakları ve stratejik dengeleri raporlama görevi bulunuyordu. Arabistanlı Lawrence da Mezopotamya'dan Mısır'a uzanan enerji hatlarını ve geçiş noktalarını haritaladı. 1921'de Winston Churchill'in Giza Piramitleri ziyaretinde Bell ve Lawrence'ın aynı heyette bulunması, arkeoloji ile diplomasinin iç içe geçtiğini gösteriyor.

Ongun, arkeolojiyi yalnızca geçmişi ortaya çıkaran bir disiplin değil; bilgi, güç ve hkimiyet üreten bir araç olarak tanımlıyor. Osmanlı coğrafyasındaki kazılar, bugün hl tartışılan 'bağımlı bilgi üretimi'nin tarihsel kökenlerini oluşturuyor.

Araştırma, ünlü yazar Agatha Christie'nin de İngiliz arkeoloji okullarıyla bağlantısını ortaya koyuyor. Christie, eşi Sir Max Mallowan ile Orta Doğu kazılarına katıldı. Bu okullar, akademik kurum olmanın ötesinde, İngiltere'nin sahadaki stratejik uzantıları olarak görev yaptı.
Kitapta ayrıca William Jowett'in Malta'dan yürüttüğü faaliyetler ve matbaanın İstanbul'dan İzmir'e, Ayvalık'tan Sakız Adası ve Atina'ya uzanan kültürel ve istihbarat abluka operasyonuna dönüşmesi ayrıntılı biçimde aktarılıyor.

Ongun, misyonerliği klasik anlamıyla din yayma faaliyeti olarak değil, modern istihbaratın erken versiyonu olarak değerlendiriyor. Arkeolojik kazılar, okullar, kiliseler, hastaneler ve bilimsel raporlar, Britanya'nın emperyal planlarının araçları hline geldi. Dickens'ın tanımıyla misyonerler, yerel toplumlarda 'daha kötü hl bırakan baş belaları' olarak kaldı.

Hayat Yayınları tarafından Deşifre X Kitaplar dizisinde yayımlanan kitabın editörlüğünü gazeteci Kamuran Akkuş üstlenmiş.

Osmanlı coğrafyasındaki İngiliz nüfuzuna dair bu kapsamlı çalışma, tarih meraklılarına belgelerle ve analizlerle dolu bir perspektif sunuyor.

(Fotoğraf: memur5.com/ YZ aracı ile)

Osmanlı topraklarında 19. ve 20. yüzyıllarda 'arkeolojik araştırma' adı altında yürütülen İngiliz misyonerlik ve istihbarat faaliyetleri, yeni bir kitapla yeniden gündemde. Dr. Berna Çaçan Ongun'un kaleme aldığı 'Misyoner İstihbaratçılar', İngiliz arşivlerinde yıllar süren araştırmaların ardından ortaya çıkan belgelerle, misyonerliğin din tebliğiyle sınırlı bir faaliyet olmadığını; arkeoloji, diplomasi ve istihbaratın kesiştiği geniş bir ağın parçası olduğunu deşifre ediyor.

Hayat Yayınları'nın 'Deşifre X Kitaplar' serisinden çıkan eser, gazeteci Kamuran Akkuş'un editörlüğünde hazırlandı.

Dr. Berna Çaçan Ongun, ünlü sanatçı Burhan Çaçan'ın yeğeni ve Bursa'da ikamet ediyor. İngiliz arşivlerinde yıllar süren titiz bir araştırmayı akademik birikimiyle harmanlayan Ongun, 'Misyoner İstihbaratçılar' adlı kitabıyla ortaya önemli bir esere imza attı.

Ongun'un aktardığına göre, 1400–1922 yılları arasında Osmanlı Devleti'nin stratejik konumu, İngiltere'nin bölgesel politikalarında merkezi bir yer tutuyordu. Londra yönetimi bir yandan Osmanlı'yı destekler görünürken, diğer yandan Kilise Misyoner Cemiyeti (KMC) gibi kuruluşlar aracılığıyla bölgeye öğretmen, doktor, arkeolog ve din adamı kimliğinde istihbarat görevlileri gönderiyordu. Bu kişiler toplumsal yapıyı inceleyerek, yerel gruplarla temas kurarak ve saha verisi toplayarak İngiliz dış politikasına bilgi sağlıyordu.

(Fotoğraf: memur5.com/ YZ aracı ile)

Kitapta öne çıkan figürlerden biri, İngiltere'nin ilk kadın istihbarat subayı olarak bilinen Gertrude Bell. Bell'in 1909'da Babil kazılarında yürüttüğü faaliyetlerin, arkeolojik çalışmalardan çok aşiret yapıları, enerji kaynakları ve siyasi dengeler hakkında veri toplamaya yönelik olduğu belirtiliyor. Bell'in yakın dostu Thomas Edward Lawrence (Arabistanlı Lawrence) da 1910'da Osmanlı topraklarına 'arkeolojik araştırma' amacıyla gelse de, Ongun'a göre petrol sahalarını haritalandırma ve sosyal dokuyu analiz etme görevini yürütüyordu. Her iki isim de daha sonra Irak Kralı Faysal'la yakın ilişkiler kurmuş ve 1921'de Winston Churchill'in Kahire ziyaretinde resmi heyette yer almıştı.

Eserde ayrıca, polisiye yazarı Agatha Christie'nin Orta Doğu'daki arkeolojik kazılara katılımı da ele alınıyor. Christie'nin eşi Sir Max Mallowan'ın yönettiği Ur kazıları ve İngiliz Arkeoloji Okulu'nun yapısı, kurumun sadece bilimsel değil, aynı zamanda siyasi ve istihbari bir merkez olarak işlediğini gösteren örnekler arasında sunuluyor.
Kitabın dikkat çeken bölümlerinden biri de, Malta merkezli faaliyetleriyle öne çıkan rahip William Jowett. Jowett'in yalnızca İncil dağıtmakla sınırlı kalmadığı; Osmanlı'nın etnik, kültürel ve dini yapısına ilişkin ayrıntılı raporlar hazırlayarak İngiliz politikasına yön verdiği belirtiliyor.

Ongun'un Türkçeye kazandırdığı Christian Researches in the Mediterranean adlı raporlar, İngiltere'nin bölgesel gerilimleri nasıl okuduğunu ve bunları dış politikasına nasıl yansıttığını ortaya koyuyor.
Ongun'un çalışması, arkeolojinin yalnızca bilimsel bir disiplin değil, aynı zamanda güç ve hkimiyet üretiminin aracı olarak da kullanıldığını vurguluyor. Eserde yer alan analizler, Osmanlı döneminde yürütülen kazıların, okul ve hastane açılışlarının ve misyonerlik faaliyetlerinin geniş bir istihbarat zincirinin parçası olduğunu gösteriyor. Bu çerçevede, Avrupa müzelerine taşınan eserler ve 'bilimsel keşif' adı altında yürütülen operasyonlar, modern arkeoloji tartışmalarına tarihsel bir perspektif ekliyor.

(Fotoğraf: memur5.com/ YZ aracı ile)

I. BÖLÜM – İNGİLTERE'NİN ALTIN ÇAĞI
On dokuzuncu yüzyılın süper gücü: İngiltere
İngiliz emperyalizminin aktif ajanları: misyonerler
İngiltere Osmanlı'ya yanaşıyor
Osmanlı ekonomisinin kalbine saplanan hançer: Balta Limanı Antlaşması
Bir millet dizayn ediliyor: Tanzimat ve Islahat Fermanları
Batı'nın gerçek yüzü: Şark Meselesi hezeyanı
İngiliz entrikaları: Sultan Abdülhamid'in gözünden kaçmıyor
Kürt sempatizanlığı: bir Batı projesi
Misyonerlerin yirmi birinci yüzyıldaki hedefleri: 10/40 paralelleri

2. BÖLÜM – W. JOWETT: STRATEJİ, YARGI, EYLEM
Misyoner William Jowett: Topluma nasıl sızıyor?
Jowett'in akıl hocaları
Bir Batı masalı: Orient Express (Batı'nın emperyal yolcuları)
Jowett'in sinsi planı: İncil ve kutsal metinler
Lancaster Sistemi: İngiliz hegemonyası
Operasyonların bir parçası: yerel dil kullanımı
Misyonerlerin oltasındaki yem: eğitim kurumları
Müslümanlara ulaşmanın yolu: Doğu kiliseleri
Tarihsel gerçeklerle, Jowett'in Müslümanları karalama kampanyası

3. BÖLÜM – W. JOWETT'İN OPERASYONLARI (OSMANLI TOPRAKLARI – DOĞU AKDENİZ, 1815–1820)
İngiltere'nin Osmanlı hayali
Jowett'in iletişim ağı: piskoposlar, okul idarecileri, konsoloslar
Akdeniz'in misyoner yatağı: Malta
Osmanlı topraklarının kültürel ablukası – Malta matbaası
Hangi eserler basıldı?
Basılan yayınları kimler dağıttı?
Jowett'in operasyon hattı
Misyonerlerin göz bebeği: İzmir
İzmir operasyon merkezi: Evanjelik Rum Okulu (Rum Ortodoks Okulu)
Piskoposlarla dirsek teması
Rum milliyetçiliğinin arka odası: Ayvalık
Ayvalık operasyon merkezi: Ayvalık Akademisi (Ayvalık Rum Koleji)
Zengin Rumların yuvası: Sakız Adası
Jowett gözaltına alınıyor
Sakız Adası operasyon merkezi: Rum Akademisi
Kültür başkenti: Atina
Atina operasyon merkezi: Atina Rum Okulu
Misyonerlerin Afrika'ya giriş kapısı: Mısır
Mavi Nil meselesi: Avrupalı akını
Mısır niçin önemli?
Mısır'da neler oldu? – Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa
Mısır: misyoner çalışmalarının ana kucağı
Misyonerlerin Mısır'daki hedefi: El-Ezher Üniversitesi
Jowett'in Nil Deltası'ndaki operasyonları ve palavraları
Mısır operasyonları sırasında kimlerle temasa geçildi?
Jowett'in yol arkadaşı James Connor'un raporları

12 Mart 1981 tarihinde Erzurum'da doğmuştur. İlk ve ortaöğrenimini İstanbul'un Florya semtinde tamamlamış, ardından Trakya Üniversitesi İngilizce Mütercim Tercümanlık Bölümü'nde Türkiye derecesiyle kazandığı lisans eğitimini başarıyla bitirmiştir. Bir süre Amerika Birleşik Devletleri'nde yaşadıktan sonra Türkiye'ye dönerek yüksek lisansını İstanbul Üniversitesi Tarih Bölümü Yakın Çağ Kürsüsü'nde, 19. yüzyıl Balkan Tarihi üzerine yapmıştır. Doktorasını ise Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi İslam Tarihi ve Sanatları Bölümü'nde, 19. yüzyılda Osmanlı topraklarında İngiliz Protestan misyonerlerin faaliyetleri üzerine tamamlamıştır. Akademik çalışmalarının yanı sıra medya ve yayıncılık alanında da etkin bir rol üstlenmiştir.

8 Kasım 2025 tarihindeki törene, TBMM NATO PA Türk Delegasyonu Başkanı ve AK Parti Antalya Milletvekili Mevlüt Çavuşoğlu, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Hatay Milletvekili Hüseyin Yayman, TÜRKSOY Genel Sekreteri Sultan Raev, Kuzey Makedonya Meclis Başkanı Afrim Gashi ile çok sayıda diplomatik temsilci, medya yöneticisi ve gazeteci katıldı.

Küresel Gazeteciler Konseyi Genel Başkanı Mehmet Ali Dim, açılış konuşmasında medyanın küresel barış, diyalog ve karşılıklı anlayışın en güçlü araçlarından biri olduğunu söyledi.
'Gazetecilik yalnızca bilgi aktaran bir meslek değil, insanlığın ortak vicdanını temsil eden bir sorumluluktur,' diyen Dim, farklı dillerden ve kültürlerden gelen gazetecileri aynı hedefte buluşturmayı amaçladıklarını belirtti.

Dim ayrıca bu yıl ilk kez verilen İsmail Gaspıralı Onur Ödülleri'nin, Türk dünyasıyla kültürel ve entelektüel bağları güçlendirdiğini vurgulayarak, 'Gaspıralı'nın 'Dilde, fikirde, işte birlik' ilkesi medya diplomasisinde rehberimizdir,' dedi.

Törende konuşan Mevlüt Çavuşoğlu, Azerbaycan'ın 8 Kasım Zafer Günü'nü kutlayarak, Küresel Gazeteciler Konseyi'nin çalışmalarının Türkiye'nin uluslararası iletişim vizyonuna katkı sunduğunu ifade etti.
'Konsey, basın yoluyla diplomasinin nasıl etkin biçimde yürütülebileceğini tüm dünyaya gösteriyor. Bu misyonun her zaman destekçisi olacağız,' dedi.

Çavuşoğlu, uluslararası sistemin krizleri önlemede yetersiz kaldığını vurgulayarak, Türkiye'nin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde 'barışın, istikrarın ve adaletin sesi' olduğunu söyledi.

Dim, İsmail Gaspıralı'nın mirasının bugün medya dünyasına ışık tuttuğunu belirterek, 'Basın, milletlerin birbirini anlamasının köprüsüdür. Bu ödülle onun fikir mirasını yaşatıyoruz,' dedi.

Etkinlikte, Mevlüt Çavuşoğlu ve Afrim Gashi, 'Küresel Diplomasi Ödülü'ne layık görüldü.
Anadolu Ajansı Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Serdar Karagöz, Türk dünyasına katkılarından dolayı 'Gazetecilik Ödülü'ne değer bulundu. Ödül, AA adına Stratejik İletişim ve Marka Yönetimi Direktörü Hazal Duran tarafından alındı.

TRT Arabi kameramanı Filistinli gazeteci Sami Muhammed Şehade, Gazze'de görev yaparken yaralanmasına rağmen çalışmalarını sürdürmesi nedeniyle 'Gazetecilik Onur Ödülü'ne layık görüldü.
Ödülünü AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Hüseyin Yayman takdim etti. Yayman, 'Gerçeği haykıran gazeteciler insanlığın son vicdanıdır. Sami kardeşimizin cesareti, insanlığın onurudur' dedi.

Azerbaycanlı sanatçı Gülyanaq Memmedova, 'Sanat Ödülü'nü aldıktan sonra 'Çırpınırdın Karadeniz' eserini seslendirdi. Şarkı, salondaki konuklar tarafından ayakta alkışlandı.

Törene Alanya Kaymakamı Şakir Öner Öztürk, Alanya Belediye Başkanı Osman Tarık Özçelik ve çok sayıda yabancı medya temsilcisi katıldı.
Etkinlik, Türkiye'nin medya diplomasisi alanındaki yükselen gücünü vurgularken, barış, dayanışma ve ortak kültürel değerlere dikkat çeken bir mesajla sona erdi.

Küresel Gazeteciler Konseyi, bu ödüllerle dünya medyasında barış, dayanışma ve mesleki etik değerlerin güçlendirilmesine katkı sunan isimleri onurlandırdı.

8 Kasım 2025 tarihinde düzenlenen buluşmada kürsüye gelen Bakan Uraloğlu, 5G'nin 2026 yılında Türkiye genelinde hizmete alınacağını belirterek, bu teknolojinin özellikle gazetecilik mesleğinde çığır açacağını ifade etti:

'5G ile iletişim hızımız 10 kat artacak; gazeteciler 8K görüntü kalitesinde kesintisiz canlı yayın yapabilecek. Muhabirlerimiz olay yerinden saniyeler içinde yüksek kaliteli görüntü ve veri aktarabilecek.'

Uraloğlu, bu gelişmelerin yalnızca teknik bir ilerleme değil, aynı zamanda habercilik etiği açısından da büyük bir sorumluluk gerektirdiğini belirtti:

'Bilginin ışık hızıyla yayıldığı bu dönemde, doğruluğu teyit edilmeden yapılan paylaşımlar yanlış bilgiyi anında milyonlara ulaştırabiliyor. Tarafsız ve sorumlu habercilik her zamankinden daha kıymetli hale geldi.'

Bakan, doğru ve özgür basının demokratik devletlerin en temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak, 'Gazetecilik mesleğinin sesi ne kadar güçlü çıkarsa, milletin talep ve beklentileri de o kadar kamuoyuna yansır,' dedi.

Uraloğlu, Türkiye'nin son 23 yılda ulaştırma altyapısında önemli bir dönüşüm yaşadığını ifade etti.

'2002'den bu yana ulaştırma sektörlerine yaklaşık 300 milyar dolar yatırım yaptık. Bölünmüş yol ağımızı 6 bin 100 kilometreden 29 bin 947 kilometreye çıkardık. 30 bin kilometrelik dev eşiğe yalnızca bir adım kaldı.'

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, ülkenin 'küresel lojistik süper güç' olma hedefine emin adımlarla ilerlediğini belirten Uraloğlu, demiryolu yatırımlarının da ivme kazandığını söyledi.

Demiryollarının Türkiye'nin kalkınma hamlesinde 'lokomotif sektör' haline geldiğini vurgulayan Bakan, '2013'te yüzde 33 olan demiryolu yatırımlarının payını 2025'te yüzde 57'ye çıkardık. 2053 hedefimiz, 28 bin 590 kilometrelik demiryolu ağına ulaşmak,' dedi.

Şu anda Halkalı–Kapıkule, Ankara–İzmir, Bursa–Osmaneli ve Mersin–Gaziantep hızlı tren hatlarının inşaatının sürdüğünü, 2028'de bu hatlarla 27 şehre doğrudan ulaşım sağlanacağını açıkladı.

Türkiye'nin Asya ile Avrupa arasındaki stratejik konumuna dikkat çeken Uraloğlu, Bakü–Tiflis–Kars Demiryolu ve Marmaray bağlantısıyla Orta Koridor üzerinden kesintisiz taşımacılık sağlandığını hatırlattı:

'Bu hat sayesinde Çin'den gelen yükler 18 günde Avrupa'ya ulaşıyor. Bu, denizyoluna göre iki kat hızlı, havayoluna göre dört kat ekonomik bir güzergh.'

Zengezur bağlantısını sağlayacak Kars–Iğdır–Dilucu Demiryolu Hattı inşasının başladığını, hattın tamamlanmasıyla 'Çin'den İngiltere'ye uzanan ticaret hattının' çok daha verimli hale geleceğini belirtti.

Türkiye'nin 23 yılda havacılıkta büyük atılım gerçekleştirdiğini ifade eden Bakan, '2002'de 26 olan aktif havalimanı sayımız bugün 58. Devam eden projelerle bu sayıyı 60'a çıkaracağız,' dedi.

Uraloğlu, 2024'te 231 milyon yolcuyla Avrupa'da üçüncü, dünyada yedinci sırada yer aldıklarını, dış hat uçuş noktalarının 355'e ulaştığını söyledi.

Türkiye'nin yüzde 80 yerli üretimle geliştirilen TÜRKSAT 6A uydusunun hizmete girmesiyle, kendi haberleşme uydusunu üreten 11 ülkeden biri haline geldiğini hatırlatan Uraloğlu, 'TÜRKSAT 6A üzerinden ilk ihracatımızı Dubai'ye, ardından Sri Lanka'ya yaptık. Şimdi sırada 7A var,' dedi.

KGK Başkanı Mehmet Ali Dim, Bakan Uraloğlu'na ödül takdim etti.

Bakan, 16 Ekim'de yapılan 5G ihalesinden KDV dahil 3 milyar 534 milyon dolar gelir elde edildiğini belirterek, 1 Nisan 2026'da hizmetin başlayacağını açıkladı.

'5G ile gazeteciler, olay yerinden saniyeler içinde yüksek kaliteli görüntü aktarabilecek. Bu, gerçek zamanlı haberciliği zirveye taşıyacak.'

Uraloğlu, dijital dönüşüm ve güvenlik alanında da ilerleme kaydedildiğini belirtti:

'2002'de geniş bant abonemiz yokken, bugün 97 milyon geniş bant ve mobil aboneye ulaştık. Fiber altyapımız 88 binden 638 bin kilometreye çıktı. ITU Küresel Siber Güvenlik Endeksi'nde rol model ülke seçildik.'

Konuşmasını gazetecilere seslenerek bitiren Uraloğlu, sosyal medya çağında dezenformasyonun demokrasiye verdiği zarara dikkat çekti:

'Sizlerin sorumluluğu büyük. Gerçek haberin peşinde koşan, tarafsız ve dürüst gazeteciler, demokrasimizin güçlenmesine en büyük katkıyı sunuyor.'

Bakan Uraloğlu, 5. Küresel Medya Buluşması'nda yaptığı konuşmayla, hem Türkiye'nin ulaştırma ve haberleşme yatırımlarındaki son durumu hem de 5G teknolojisinin gazetecilik mesleğine getireceği dönüşümü ayrıntılarıyla aktardı.

Kitap, modern çağda dinle ilişkilerin zayıflamasını 'sanal ekran uygarlığı'nın ortaya çıkardığı en büyük tehlike olarak yorumluyor. Görmez, özellikle gençlerin 'hay ile hayat bulma' arayışına usûl temelli bir çözüm öneriyor. Eser, 'Batı'nın İslam'a neden Peygamberimiz üzerinden saldırdığı, Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın dinî anlamı ve Ayasofya'nın İslam mabet hukukundaki yeri' gibi güncel meseleleri de kapsamlı bir dinî düşünce çerçevesinde değerlendiriyor.

'Gençlerle Bir Hasbihal' başlıklı önsözde Görmez, uzun yıllardır gençlerle yürüttüğü sohbetlerin izlenimlerini paylaşıyor. 'Sizleri dinledim, kalbinizin sesine kulak verdim, bazen sorularınıza cevap vermekte zorlandım' diyen Görmez, gençlerin buyurgan üsluptan uzak, karşılıklı muhabbeti önceleyen bir iletişim biçimi aradıklarını vurguluyor.

Görmez'e göre, bugünün gençliği, geçmiş kuşakların dünyasını 'dar' bulsa da bu durum yeni dünyanın daha geniş olduğu anlamına gelmiyor. 'Gençliği anlamak geleceği inşa etmektir' diyen yazar, gençlerin de mazilerini anlamaya çalışmaları gerektiğini belirtiyor.

Kitapta gençliğin benlik, kişilik ve kimlik sorularına dair tespitler öne çıkıyor. Görmez, 'Ben kimim, nereden geliyorum, nereye gidiyorum?' sorularının cevabını arayan her genci kahraman olarak tanımlıyor ve hız ile haz çağında direnen gençliğe vurgu yapıyor.

'Bugün Müslüman bir genç, kim olduğunu salt dinî metinlerden hareketle bulamaz,' diyen Görmez, kimliğin dinî metinlerin ötesinde İslam medeniyetinin tarihî ve kültürel hafızasında inşa edildiğini savunuyor. Ona göre 'Müslüman kimliği, kökleri fıtrata uzanan, dallarıyla varoluşu kucaklayan bir ağaçtır' ve gençlik, bu ağacın gölgesinde huzurla tanışmalıdır.

Eserin ilerleyen bölümlerinde 'hayat' ile 'ömür' arasındaki fark ayrıntılı biçimde açıklanıyor. Görmez, hayatı 'diri olmak'la, ömrü ise 'iyiliklerle dolu bir yaşam sürmekle' eş anlamlı kılıyor. 'Bedenin yolculuğuna akıl, kalp ve ruh eşlik etmezse hiçbir mesafe kat edilemez,' ifadesiyle gençlere içsel bir yolculuk çağrısı yapıyor.

Yazar, bugünün dünyasında gençlerin karşılaştığı ahlaki krizlerin sorumluluğunu yetişkinlere yükleyerek şöyle diyor: 'Eğer bugünün dünyasında vicdan ve merhamet kıtlığı yaşanıyorsa, bunun sebebi siz değilsiniz. Çünkü bu dünyayı siz kurmadınız; biz hazırladık böyle bir dünyayı size.'

Kitap, bu farkındalıkla gençleri 'daha güzel bir ömür sürmeye ve daha adil bir dünya kurmaya' davet ediyor. Görmez, rol model dayatmak yerine gençlerin kendi hakikatlerini keşfetmelerine zemin hazırlayan bir rehberlik öneriyor.

1959 yılında Gaziantep'in Nizip ilçesinde doğan Mehmet Görmez, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nden mezun oldu. 1994'te tamamladığı 'Sünnet ve Hadisin Anlaşılmasında Metodoloji Sorunu' başlıklı doktora teziyle 1996'da Türkiye Diyanet Vakfı İslam Araştırmaları Ödülü'nü kazandı. 2010–2017 yılları arasında Diyanet İşleri Başkanı olarak görev yaptı. Hlen kurucusu olduğu İslam Düşünce Enstitüsü'nde çalışmalarını sürdürüyor.

Gençliğin Anlam Arayışı, Görmez'in 'Kalbin Erbaini', 'İslam'da Zor Zamanlar' ve 'Sünnet ve Hadisi Anlama Kılavuzu' gibi eserleriyle aynı düşünsel çizgiyi paylaşan yeni kitabı olarak dikkat çekiyor.

Prof. Dr. Mehmet Görmez'in ayrıntılı özgeçmişi şöyle:

Mehmet Görmez, Nizip-Gaziantep'te doğdu (1959). İlk öğrenimini Nizip'te, orta öğrenimini Gaziantep İmam-Hatip Lisesi'nde tamamladı. Yüksek öğrenimini Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nde yaptı (1983). Kahire Üniversitesi'nde inceleme ve araştırmalarda bulundu (1988). 'Musa Carullah Bigiyef, Hayatı, Fikirleri ve Eserleri' adlı tez ile yüksek lisansını tamamladı (1990). 'Sünnet ve Hadisin Anlaşılması ve Yorumlanmasında Metodoloji Sorunu' adlı teziyle doktorasını bitirdi (1994). Doktora çalışması, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Araştırmaları Birincilik Ödülü'nü kazandı (1996). Ahmet Yesevi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nde dersler verdi (1995-1997). Yardımcı doçent (1998), ardından doçent oldu (1999). Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde dersler verdi (2001-2003). Diyanet İşleri Başkan Yardımcılığı görevine getirildi (2003). Aynı göreve devam ederken profesör unvanını aldı (2006). Diyanet İşleri Başkanlığı'na atandı (2010) ve aynı görevden emekli oldu (2017). İslam Düşünce Enstitüsü'nü kurdu (2017) ve hlen aynı Enstitü'de görev yapmaktadır. Evli ve üç çocuk babası olup Arapça ve İngilizce bilmektedir. Yazarın yayımlanmış birçok kitap ve makalesi bulunmaktadır. Bazı telif eserleri şunlardır: Musa Carullah Bigiyef, Sünnet ve Hadisin Anlaşılması ve Yorumlanmasında Metodoloji Sorunu, Hadis İlminin Temel Meseleleri, Kalbin Erbaini, Gazlî'de Sünnet, Hadis ve Yorum, Sünnet ve Hadisi Anlama Kılavuzu, İslam'da Zor Zamanlar -Bir Okuma Usulü-, Gençliğin Anlam Arayışı. Ayrıca, Muhammed Ebu Şehbe'den Sünnet Müdafaası, Musa Carullah'tan Kitbu's-Sünne ve Hatun adlı kitapları çevirmiştir.

'Su, Kan ve Akıl – Mitolojiden Felsefeye Geçişin Hikayesi' adıyla yayımlanan bu kitap işte bu bastırmanın izini sürüyor. Fol Kitap etiketi taşıyan Ünsal Çimen imzalı eser, felsefe tarihinde Thales'in her şeyin kökeni olarak gördüğü 'su' unsurunun geçirdiği dönüşüm üzerinden, dişil ilkenin nasıl görünmez kılındığını ele alıyor. Mitolojilerde, dinlerde, hatta çağdaş bilimde yaşamın kaynağı olarak görülen suyun bir varlık eğretilemesi olmaktan çıkarılıp kontrol edilmesi gereken çalkantılı bir karmaşaya indirgenişini ele alıyor ve Antik Yunan'da temellenen felsefeyi bir de bu gözle değerlendirmeye davet ediyor.

Kitapta, suyun bilgelik ve dişil güçle olan ilişkisinin tarih boyunca nasıl dönüştüğü, mitolojik figürlerden felsefi sistemlere kadar geniş bir çerçevede ele alınıyor. Ünsal Çimen, suyun bir madde değil, bir anlam taşıyıcı, bir hafıza ve iktidar sahnesi olduğunu vurgularken; Oedipus'tan Klitemnestra'ya, Platon'dan Aristoteles'e uzanan düşünce zincirinde kadının silinişini felsefi bir okuma ile yeniden gündeme getiriyor.

Antalyalı yazar Ünsal Çimen, lisans eğitimini Ankara Üniversitesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü'nde, yüksek lisansını Akdeniz Üniversitesi, doktorasını ise Yeni Zelanda'daki Otago Üniversitesi Felsefe Bölümü'nde tamamladı. Hlen Muş Alparslan Üniversitesi Felsefe Bölümü'nde öğretim üyesi olarak görev yapıyor. Yazarın önceki eserleri arasında Eski Yunan Dramalarında Anaerkil İzler (2011) ve Azizler ve Dhiler (2021) bulunuyor.

'Ataerkil dönemle birlikte üç önemli gücün kadından gasp edildiğini söyleyebilirim ve bunların üçü de ilksel sular, yani det kanıyla ilgilidir.'

'det kanının çocuğu meydana getirmedeki etkin rolü erkekteki meniye geçmiştir.'

'Ataerki yalnızca biyolojik annemizi öldürerek kendini inşa edemezdi; bunun için kozmolojik annemizi de öldürmeliydi.'

'Kozmolojik annenin katli, ilksel suların etkin ilke olma özelliğinin elinden alınarak edilgin konuma indirgenmesidir.'

'Platon'un biçimler dünyası ve Aristoteles'in ilk hareket ettiricisi, bu dönüşümün felsefedeki yansımalarıdır.'

'Nietzsche'nin Dionisos ve Apollon ikiliğine getirdiği yorum, bu dönüşümün kültürel simgesini gösterir.'

'Kadın merkezli kültür, dişi mabuda tapılan toplumlarda doğaya, topluma ve ölüme dair bakışın bir bütün olarak ifade edilmesidir.'

Ebu Gudde, kitabında geçmişin büyük İslam limlerinin vakti değerlendirme biçimlerinden örnekler sunarak, çağdaş okuyucuya zamanı verimli kullanma çağrısı yapıyor. 160 sayfalık eser, karton kapaklı baskısıyla 13,5x21 cm boyutlarında yayımlandı. Liste fiyatı 210 TL olan kitap, klasik İslam düşüncesindeki 'vakit disiplini'ni günümüzün hızlı yaşam biçimiyle buluşturarak zamanın ahlkî boyutuna vurgu yapıyor.

1917'de Halep'te doğan Abdulfettah Ebu Gudde, Ezher Üniversitesi'nden 1948'de mezun oldu ve Arap Dili ve Edebiyatı alanında ihtisas yaptı. 1961'de Şam Üniversitesi'nde öğretim üyeliğine başlayan Ebu Gudde, dört yıl sonra Riyad Şerîat Fakültesi'ne geçti. 1966'da Suriye'deki Baas yönetimi tarafından bir yıl hapis cezasına çarptırıldı. Serbest kaldıktan sonra on yıl boyunca hadis, hadis usulü ve fıkıh usulü dersleri verdi. 1997'de Riyad'da vefat eden Ebu Gudde, İslam ilimleri literatüründe derin araştırmaları ve klasik kaynaklara titiz yaklaşımıyla saygı kazandı. Yazarın yetmişten fazla eseri bulunuyor; Mevzû Hadisler ve Bir Eğitimci Olarak Hz. Muhammed ve Öğretim Metotları gibi kitaplar Türkçede de yayımlandı.

Eserin Türkçe çevirisini üstlenen Prof. Dr. Enbiya Yıldırım, 1955 yılında İstanbul'da doğdu. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nde hadis profesörü olarak görev yapan Yıldırım, Hadis Problemleri, Hadisçiler ve Çelişki, Hadiste Metin Tenkidi gibi çalışmalarıyla biliniyor. Klasik hadis metinlerine eleştirel yaklaşımıyla tanınan Yıldırım, İslam ilim geleneğini çağdaş yorumlarla yeniden gündeme taşıyor.

Zamanın Kıymeti (Pratik Baskı), zamanı yalnızca ölçülen bir kavram değil, yaşanan bir bilinç olarak ele alıyor. Ebu Gudde'nin anlatımı, geçmişin üretken vakit anlayışını bugünün bireysel sorumluluğuyla ilişkilendiriyor ve zamanı 'insanın sahip olduğu en kıymetli sermaye' olarak yeniden tanımlıyor.

Kalemle öğreten, insana bilmediklerini belleten ve elçisi, Nebiyy-i Mükerrem Efendimiz Hz. Muhammed'i (sallellhu aleyhi ve sellem) bizlere gönderen Allah Tel'ya hamd olsun. Rabbim, ashabından, onlara hakkıyla tbi olanlardan, onların yolu üzere yürüyerek bilen, öğreten ve öğrenenlerden razı olsun.

Malum olduğu üzere, Allah Tel Kur'an-ı Kerim'iyle ve lemlerin efendisi elçisinin diliyle zamanın ve vakti belirlemenin hayatımızda ve amellerimizde ne kadar mühim olduğuna işaret etmiştir. Şer'i hükümleri bizlere beyan etmiş ve bunlara vakitleri ile eda edilmesi gereken süreler tayin etmiştir. Gevşek davranıp da vakitlerini geçirmekten bizleri sakındırmıştır. Allah Tel bu şekilde amellerimizi tanzim edip belirlenen vakitlerde yapmamız yoluyla bizleri eğitime, terbiye etmektedir. Nitekim bir ayet-i celilede Allah Tel şöyle buyurmaktadır:

'Namaz, müminler üzerine, vakitleri belirli bir farzdır.'¹

Efendimiz Rasûlullah (sas.) de bir hadis-i şeriflerinde şöyle buyurmuşlardır:

'Allah Tel'nın en sevdiği amel vaktinde kılınan namazdır.'²

Gerek erkek gerekse kadın her Müslüman için namaz ibadeti günde beş kez tekrarlanır. Eğer Müslüman kendi sinden istenildiği gibi, namazı ilk vaktinde kılarsa bu, vakti koruma, belirlenen zaman ölçeğine karşı hassas davranma yönünde müminin tabiatına bir ayarlama getirir. Bu da insanı zamandan murat edilen gayeyi tam olarak elde etmeye götürür.

İlk önce Allah Tel ardından da Nebi (sallellhu aleyhi ve sellem) vakitleri belirlemiş diğer pek çok ibadet arasında neden özel olarak namazı zikretmiştir? İşte burada büyük bir hikmet ortaya çıkmaktadır. Çünkü namaz günde beş kez tekrarlanmaktadır. Böylece peş peşe gelen kısa süreler içinde namazları eda eden kimse vakitlere karşı hassas olur, zaman dilimlerine dikkat eder ve her ibadeti belirlenen vakitte en güzel şekilde yapma alışkanlığı kazanır.

Yüce İslam, namazın dışında pek çok ibadetin vaktini de belirlemiştir. Hac, zekt, oruç, fıtır sadakası, kurban, sefer, teyemmüm, mestler üzerine mesh, süt emzirme, talak, iddet, ric'i talakla boşanan hanıma tekrardan geri dönme, nafakanın ne kadar süreyle verileceği, borcun süresi, rehin süresi, misafirlik müddeti, akika kurbanının kesileceği süre, hayız müddeti, nifas müddeti ve diğer meselelerle ilgili hükümlerde hep zamanı tayin etmiştir. Dinin bu şekilde vakit tayin etmesinde, gözettiği maslahat ve fayda vardır.

Bugün Müslümanların pek çoğu Yüce İslam'ın kendilerinin yönlendirdiği bu önemli prensipten gafildir. Çünkü aziz dinin hükümleriyle mükellef tutuldukları ilk günden itibaren, özellikle de namaz kılmaları gerektiği andan itibaren sanki bu yönde öğretilip terbiye edilmiyorlarmış gibi, yapılacak işleri uygun zamanlara ayarlamayı gidip başkalarından alıp öğreniyorlar.

(…)

Müslüman, hayatını yaşarken vakit hususunda çok dikkatli olmalıdır. Her işini muhasip ve uygun vakitte yapması gerekir. Vakit bir zaman ölçüsü olup Allah Tel'nın insana verdiği en büyük nimetlerden biridir. Vakit, gerek limin ve gerekse öğrencinin hayatında hem sermaye hem de kazançtır. Akıllı kimsenin bunu boş yere heba etmesi, hayatını boşa geçirip çarçur etmesi uygun olmaz. İşte bu sebeple hem kendimi hem de benim gibileri vakti değerlendirmeye teşvik için bu sayfaları toparlayıp yazdım. Ümidim odur ki bu eserde zikredilen ecdadımız ve geçmiş limlerimizle ilgili haberlerden istifade edilir. Başarıyı temin eden Allah Tel'dır.

Elinizdeki eser, İslam limlerinin Gözüyle Zamanın Kıymeti adlı çalışmamızın dördüncü baskısıdır. Allah'ın (celle celluh) lütfuyla beklenenin üzerinde alaka görmüş ve tutulmuştur. Okurlar, öğrenciler ve limler, okumak için teveccüh göstermişlerdir. Kitap üzerinde duran herkes onu güzel bulmuş, pek çok insan istifade etmiştir. Bu hizmetten dolayı Allah Tel'ya hamd ederim. İstikamet üzere bulunmanın ve doğruluğun hamisi O'dur.

CHP'nin Brüksel mitingi, partinin İmamoğlu'nun tutuklanmasıyla başlayan siyasi gerilimi uluslararası arenaya taşıma girişimi olarak yorumlandı. Avrupa'daki sosyal demokrat ve yeşil parti temsilcilerinin katılım gösterdiği miting, muhalefetin demokrasi ve adalet çağrısını Avrupa kamuoyuna duyurmayı hedefliyor. Parti kaynaklarına göre CHP, bu mitinglerle hem yurt dışında yaşayan Türk seçmenlerle temas kurmak hem de Avrupa kurumlarına 'Türkiye'deki demokratik gerilemeye sessiz kalmayın' mesajını iletmek istiyor.

Jean Rey Meydanı'nda düzenlenen ve binlerce kişinin katıldığı miting, CHP'nin 'Millet İradesine Sahip Çıkıyor' buluşmalarının 61'incisi oldu. Avrupa Birliği Konseyi ve Avrupa Parlamentosu binalarına yürüme mesafesinde gerçekleştirilen etkinlikte konuşan CHP lideri Özgür Özel, 'Darbeyi kendi yapınca dünyaya anlatmayın diyor. Vallahi de anlatacağım, billahi de anlatacağım, bir adım geri durmayacağım,' ifadeleriyle Cumhurbaşkanı Erdoğan'a seslendi.

Özel, İmamoğlu'nun tutuklanmasına atıfla 'Erdoğan'la al-ver ilişkisinde oldukları için susanlar var. Birtakım çıkar hesaplarıyla Türkiye'nin karşısındaki planlara sus pus olanları da kaydediyoruz. Türkiye'deki darbeye susanları not ediyoruz,' dedi.
'İmamoğlu'na, Demirtaş'a, Yüksekdağ'a sahip çıkmak için buraya geldik,' sözleriyle de muhalefet dayanışmasını vurguladı.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın Mansur Yavaş hakkında soruşturma izni talebine de değinen Özel, 'Birinden kurtuldum, sıra ötekine gelsin diyenlere sesleniyorum: Mansur Yavaş yalnız değildir,' ifadelerini kullandı.

CHP lideri ayrıca Avrupa Birliği'ne tam üyelik hedefini yineledi ve iktidara gelmeleri halinde Türkiye'nin AB sürecini yeniden canlandıracaklarını belirtti. Avrupa'daki Türk gençlere 'siyasetten uzak durmayın' çağrısında bulunan Özel, yurt dışındaki vatandaşlara 'Türkiye'ye geldiklerinde sağlık hizmetlerinden ücretsiz yararlanma' sözü verdi.

Silivri Cezaevi'nde tutuklu bulunan Ekrem İmamoğlu, mitingde okunmak üzere kaleme aldığı mektubunda 'Adaletin coğrafyası daraldığında despotun zulmü genişler. Bugün özgürlüğüm elimden alınmış olsa da mücadelem bitmedi,' dedi ve bu mücadelenin 'bir onur mücadelesi' olduğunu vurguladı.
'Tek talebimiz adil bir yargılama' ifadesini kullanan İmamoğlu'nun mesajı miting alanında uzun süre alkışlandı.

Mitinge Avrupa'daki sosyalist ve yeşil partilerden çok sayıda temsilci de katıldı. Avrupa Yeşiller Partisi Eş Genel Başkanı Vula Tsetsi, 'Demokrasiniz için büyük bedeller ödemiş herkesi ve belediye başkanınızı korumak için birlikte durmalıyız' derken, Avrupa Sosyalist Partisi Genel Sekreteri Giacomo Filibeck, 'CHP bugün yasaların üstünlüğü ve demokrasinin sembolünü temsil ediyor, o sembol şu anda hapishanede,' ifadelerini kullandı.

Brüksel Belediye Başkanı Philippe Close da video mesaj göndererek 'Seninleyiz Ekrem' dedi. Roma, Amsterdam, Budapeşte, Selanik, Timişoara ve Köln belediye başkanlarının dayanışma mesajları da miting alanında okundu.

Jean Rey Meydanı'nı dolduran kalabalık 'Hak, hukuk, adalet' sloganları atarken, CHP bayrakları ve Türk bayrakları dalgalandı. Parti yetkililerine göre miting, Avrupa'daki Türk seçmenlerle doğrudan temas kurulan en geniş katılımlı buluşma oldu.

Buldan'ın açıklaması, MHP lideri Devlet Bahçeli'nin 7 Ekim'de yaptığı 'İmralı'ya komisyon heyeti gönderilsin, Öcalan SDG'ye çağrı yapsın' çıkışının ardından geldi. Ankara kulislerinde, Meclis'te kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun çalışmalarıyla bağlantılı bir İmralı ziyareti hazırlığı konuşuluyor. Ziyaretin, Suriye'nin kuzeyindeki gelişmeler ve PKK'nın fesih kararının ardından örgütün Suriye kolu SDG/YPG üzerindeki etki arayışına dair yeni bir süreci başlatabileceği değerlendiriliyor. Ancak iktidar kanadından henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

DEM Parti'nin önde gelen isimlerinden ve İmralı Heyeti üyesi olan Pervin Buldan, 11 Ekim'de Medya Haber TV'de katıldığı bir programda, 'Meclis'te grubu bulunan partilerden beş kişilik bir heyetin İmralı'ya gitmesi planlanıyor' dedi. Ancak 'grubu bulunmayan partilerden temsilci olup olmayacağı konusunda netlik olmadığını' vurguladı. Buldan, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un adaya gitmeyeceğini de sözlerine ekledi.

Buldan'ın açıklamaları üzerine hükümet kanadı sessiz kalırken, CHP Grup Başkanvekili Murat Emir, ANKA Haber Ajansı'na yaptığı değerlendirmede 'Komisyonun İmralı'ya gitmesiyle ilgili herhangi bir gündem veya anlaşma yoktur' ifadelerini kullandı.

Meclis'te AKP, CHP, DEM Parti, MHP, İYİ Parti ve Yeni Yol Partisi'nin grubu bulunuyor. Ancak İYİ Parti, Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'na üye göndermemişti. Ağustos ayında kurulan bu komisyon; çatışma çözümü, toplumsal barış ve silahsızlanma konularında farklı kesimlerden uzmanları, şehit yakınlarını ve hukukçuları dinledi. Komisyonun, dinleme sürecini tamamladıktan sonra MİT Başkanı İbrahim Kalın'dan sahadaki son duruma dair brifing aldığı, ardından yasal düzenleme önerileri üzerinde çalışacağı belirtiliyor.

BBC Türkçe'nin edindiği kulis bilgilerine göre, Suriye'deki gelişmeler ve PKK'nın fesih kararının ardından Öcalan'ın sürece yeniden dahil edilmesi seçeneği değerlendiriliyor. Bu kapsamda İmralı ziyaretinin Ekim ayı içinde gerçekleşmesi 'yüksek olasılık' olarak değerlendiriliyor.

MHP lideri Devlet Bahçeli, 7 Ekim'de partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada 'İmralı'ya komisyondan bir heyet gönderilsin, Öcalan SDG'ye çağrı yapsın' demişti. Bahçeli, Öcalan'ın 27 Şubat'ta yaptığı önceki çağrıya rağmen SDG/YPG'nin silah bırakmadığını hatırlatarak, 'örgüte yeni bir çağrının barışa katkı sağlayabileceğini' savunmuştu.

Bu açıklama, hem Cumhur İttifakı içinde hem de muhalefet çevrelerinde farklı tepkilere neden oldu. Ankara kulislerinde, Bahçeli'nin çıkışının 'iktidarın bilgisi dahilinde' olup olmadığı tartışılıyor. Hükümet kaynakları ise şimdilik sessiz.

Uzmanlar, İmralı'ya yapılacak olası bir ziyaretin, hem iç politikada 'barış süreci' tartışmalarını yeniden alevlendirebileceğini hem de Suriye sahasındaki güç dengelerine mesaj niteliği taşıyabileceğini belirtiyor. Sürecin yeniden 'kontrollü diyalog' formuna dönüşüp dönüşmeyeceği, hükümetin yaklaşımına bağlı olacak.

Bazı analistler, Milli Dayanışma Komisyonu'nun Öcalan'la teması 'siyasi değil, süreci gözlemleme amaçlı' kurguladığını; buna rağmen kamuoyunda eski 'çözüm süreci' atmosferinin yeniden canlanabileceği görüşünde.

Buldan'ın açıklamaları, son yıllarda tamamen kapalı tutulan İmralı gündeminin yeniden açılabileceğine işaret ediyor. Ancak hem hükümetin hem de muhalefetin ihtiyatlı tavrı, bu olasılığın siyasi riskleri beraberinde getirdiğini gösteriyor. Önümüzdeki haftalarda, Meclis komisyonunun tutumu ve Bahçeli'nin çağrısına verilecek yanıt, Türkiye'nin Kürt meselesinde yeni bir sayfa açılıp açılmayacağını belirleyecek.

72 saatlik anlaşmanın kritik ilk evresinde Hamas'ın elinde kalan 20 canlı rehineyi serbest bırakması, İsrail'in de yüzlerce Filistinli mahkûmu tahliye etmesi öngörülüyor. Aynı dönemde ABD Başkanı Donald Trump'ın bölgeye yapacağı ziyaret, Mısır'daki barış zirvesi ve uluslararası gözlem gücü hazırlıkları, ateşkesin kalıcı bir siyasi sürece evrilip evrilemeyeceğini şekillendirecek. Ancak sahada belirsizlik sürüyor; hem Gazze'deki yıkım hem de tarafların açıklamaları, sürecin kırılganlığını ortaya koyuyor.

Gazze'nin güneyinde, Mısır sınırındaki Refah kapısından onlarca yardım tırı bölgeye giriş yaptı. Ancak Birleşmiş Milletler ve UNICEF, tek geçiş noktasının yeterli olmadığını vurguluyor.
UNICEF sözcüsü James Elder, BBC'ye yaptığı açıklamada 'İsrail'in açabileceği beş-altı nokta var. Eğer bunlar açılırsa, 1000 tır tek bir güzergahta sıkışmaz,' dedi.
Ateşkesin başlamasından bu yana kaç tırın Gazze'ye ulaştığı ise hl net değil.

Hamas'ın, Pazartesi yerel saatle 12.00'de hayatta olduğu düşünülen tüm İsrailli rehineleri serbest bırakması bekleniyor. Teslim işlemi kamuya kapalı yürütülecek; serbest kalan rehineler İsrail'de tıbbi kontrol altına alınacak.
Buna karşılık İsrail, 250 Filistinli mahkûmu ve savaş döneminde tutuklanan yaklaşık 1.700 kişiyi serbest bırakacak.
Listede Mervan Barguti'nin bulunmadığı belirtilirken, bazı mahkûmların Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te tahliye edilmesi bekleniyor.

ABD Başkanı Donald Trump, yarın İsrail'e giderek parlamentoda konuşma yapacak; ardından Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile birlikte Mısır'a geçecek.
Mısır Cumhurbaşkanlığı, Kahire'de yapılacak zirvede Trump'ın ABD arabuluculuğunda hazırlanan ateşkes planını resmen imzalayacağını açıkladı. Liderler, Gazze'nin gelecekteki yönetimi ve güvenlik düzenlemelerini de ele alacak.

Anlaşma kapsamında İsrail askerleri Gazze'nin bazı bölgelerinden çekilmeye başladı.
Hamas, boşalan alanlarda güvenliği sağlamak için 7.000 mensubunu göreve çağırdı.
Hamas'ın iç güvenlik teşkilatına bağlı militanlar, Cumartesi günü Gazze Şehri'nde devriye gezerken görüldü. Örgüt, mesajlarında 'Gazze'yi haydutlardan ve işbirlikçilerden temizleme' çağrısı yaptı.

Bir Hamas yetkilisi Reuters'a yaptığı değerlendirmede, 'Silahlarımız meşrudur; işgal sürdükçe var olacaktır,' ifadesini kullandı.

İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada rehinelerin serbest bırakılmasının ardından ülkesinin 'en büyük sınavının' Gazze'deki Hamas tünellerinin yok edilmesi olacağını söyledi.
Katz, bu operasyonun 'ABD liderliğinde kurulacak uluslararası mekanizma' aracılığıyla yürütülebileceğini belirtti.

Washington, ateşkesi izlemek üzere 200 Amerikan askerinin İsrail'e konuşlandırılacağını duyurdu.
Yetkililere göre askerler, Türkiye, Mısır, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri birliklerinden oluşması beklenen çok uluslu bir görev gücü içinde yer alacak.
Hiçbir ABD askerinin Gazze'ye girmeyeceği, yalnızca denetim ve koordinasyon görevleri üstleneceği belirtildi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ulusa sesleniş konuşmasında 'rehinelerin geri alınması hedefinin yerine getirildiğini' söyleyerek savaş amaçlarının tamamlandığını savundu.
Netanyahu, Trump'ın barış planının 'ikinci aşamasının Hamas'ın ve Gazze'nin silahsızlandırılması' olduğunu ifade etti ve 'Bu hedef gerekirse zor yoldan da başarılacak,' dedi.

Ateşkesin yürürlüğe girmesiyle on binlerce Filistinli, kuzeydeki evlerine dönmeye başladı.
Ancak bölgedeki yıkımın boyutu, sivil dönüşlerin uzun süreceğini gösteriyor.
Gazze Sağlık Bakanlığı'na göre İsrail saldırılarında 67 binden fazla Filistinli öldü; bunların yaklaşık 20 bini çocuk.

Hamas'ın 7 Ekim 2023'teki 'Aksa Tufanı' saldırısında çoğu sivil 1.200 kişi yaşamını yitirmiş, 250 kişi rehin alınmıştı.
İki yıl süren savaş, Gazze'nin altyapısını neredeyse tamamen yok etti.
Şimdi tüm dünya, Cuma günü başlayan bu üç günlük ateşkesin kalıcı barışa mı, yoksa yeni bir çatışma döngüsüne mi yol açacağını izliyor.

Gerilim, Halep'in Kürt nüfusun yoğun olduğu Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahallelerinde tırmandı. Çatışmalar sırasında en az bir Suriye iç güvenlik gücü üyesi ve bir sivilin yaşamını yitirdiği bildirildi. Taraflar birbirlerini suçlarken, SDG hükümet güçlerinin tanklarla müdahale ettiğini öne sürdü ve kontrol noktalarına yönelik suçlamaları reddetti.

Halep'teki son çatışmalar, 10 Mart'ta Şam yönetimi ile SDG arasında imzalanan mutabakatın uygulanmasındaki sorunlara dayanıyor. Yaz aylarında gerilim artmış, Ağustos itibarıyla çatışma haberleri gelmeye başlamıştı. SDG kontrolündeki Rakka ve Haseke eyaletlerinde ise Esad sonrası ilk parlamento seçimlerinde sandıklar kurulmadı; geçici hükümet bunu güvenlik gerekçesiyle açıkladı. SDG seçimleri kapsayıcı ve demokratik bulmadığını ifade etti.

ABD'nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, 6 Ekim'de SDG lideri Mazlum Abdi ile görüştüğünü açıkladı. Barrack, taraflar arasında görüş ayrılıklarına rağmen Suriye'de işbirliğine dayalı barış ve refah çabalarının desteklendiğini belirtti.

Türkiye, SDG'yi İsrail ile işbirliği yapmak ve Şam ile entegrasyonu engellemekle suçlarken, SDG kendi birliklerine yapılan saldırılara yanıt verdiklerini savundu. Suriye Savunma Bakanlığı ise ordunun adımlarının planlı yeniden intikal kapsamında olduğunu ve yeni operasyon anlamına gelmediğini açıkladı.

Gerilim, 10 Mart'ta imzalanan ve SDG'nin Suriye ordusuna entegrasyonunu öngören mutabakatın uygulanmasındaki sorunlardan kaynaklanıyor. Halep ve Haseke'de son haftalarda çeşitli şiddet olayları rapor edildi. SOHR, geçici hükümet güçlerinin takviye birlik gönderdiğini, SDG'nin ise bu girişimleri engellediğini aktardı. SDG, Şam güçlerini sivilleri hedef almakla suçlarken, Suriye Savunma Bakanlığı bu iddiaları reddetti.

Seçimlerde 140 milletvekili halk tarafından seçildi; kalan 70 sandalyeyi Cumhurbaşkanı Ahmed Şara atayacak. SDG'ye yakın medya, seçimleri 'sahte meşruiyet sağlama çabası' olarak nitelendirdi. ABD'nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, SDG lideri Mazlum Abdi ile görüşerek taraflar arasındaki görüş ayrılıklarını değerlendirdi. Türkiye ise SDG'yi Şam ile entegrasyonu engellemekle ve İsrail ile işbirliği yapmakla suçluyor.

İşte o haberin ana unsurları…

Birleşmiş Milletler (BM), Gazze Şeridi'nde yaşayan 2,1 milyon kişinin yaklaşık yüzde 90'ının İsrail'in askeri operasyonları nedeniyle evlerini terk ettiğini bildiriyor. Bölgeye giriş-çıkışların neredeyse tamamen kapalı olması, güvenli sığınma olanağını ortadan kaldırıyor.

İsrail, belirli bölgeleri boşaltma uyarılarını Hamas'ı hedef alırken sivilleri korumaya yönelik 'olağanüstü önlemler' kapsamında verdiğini söylüyor. Ancak bazı insan hakları kuruluşları, bu hareketlerin 'zorla yerinden edilme' anlamına geldiğini belirtiyor.

Danimarka Mülteci Konseyi'nin 2024 tarihli araştırmasına göre, Gazze'deki aileler savaş süresince ortalama altı kez yer değiştirdi; bazı aileler bu sayının 19'a kadar çıktığını bildirdi.

İsrail ordusunun son haftalarda Gazze Şehri'ndeki operasyonlarını yoğunlaştırması, yüz binlerce kişinin yeniden göç etmesine yol açtı.

Hemşire Soha Musleh, iki çocuğuyla birlikte defalarca farklı bölgelere taşınmak zorunda kaldı. 'Bazen yanınıza alabildiğiniz tek şey hayatınızdır,' diyor Musleh.

Oxford Üniversitesi Antropoloji Profesörü Dawn Chatty, Gazze'deki yerinden edilme dalgalarını 'İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana eşi benzeri görülmemiş' olarak tanımlıyor. Chatty, 'Gazze'de insanların gidecek hiçbir yeri yok. Bir güvensiz yerden diğerine kaçmak zorunda kalıyorlar,' dedi.

İsrail ordusu, BBC'ye yaptığı açıklamada tahliye uyarılarının sivilleri koruma amacı taşıdığını, 'güvenli koridorlar' oluşturduklarını ve uluslararası hukuka uygun hareket ettiklerini söyledi.

Ancak uydu görüntüleri, 'insani bölge' ilan edilen alanlarda çadır kamplarının sık sık kurulup kaldırıldığını gösteriyor. El-Mevasi yakınlarındaki Hamad Şehri, 2024 yazında birkaç kez tahliye emri aldı; her seferinde boşaltılan alanlar kısa süre sonra yeniden doldu.

İsrail ordusu, bu bölgelerde Hamas'ın roket faaliyetleri tespit edildiğini açıklamıştı.

Kudüs İbrani Üniversitesi tarih profesörü Daniel Blatman, Gazze'deki durumu 'hapsolma, tekrar ve ölümcül koşulların iç içe geçtiği benzersiz bir tablo' olarak tanımladı. Aynı üniversiteden hukuk profesörü Yuval Shany, 'Sivil nüfusun büyük kısmının çatışma bölgesinden tamamen çıkamaması bakımından benzeri görülmemiş bir durumla karşı karşıyayız,' dedi.

BM'ye göre, Gazze Şeridi'nin yüzde 88'i ya İsrail kontrolü altına girdi ya da tahliye emri verildi. Kalan alan, yaklaşık 9 kilometre uzunluğunda ve 5 kilometre genişliğinde; yani Manhattan'dan daha küçük bir bölge.

BM verileri, bu alanların bir kısmının yıkıntılarla kaplı olduğunu ve yaşam koşullarının 'kritik düzeyde kötüleştiğini' gösteriyor.

Yardım kuruluşları, sığınaklardaki kalabalığın aşırı olduğunu ve kişi başına düşen alanın ortalama 0,5 metrekareye kadar indiğini bildiriyor. İsrail, Gazze'ye gıda ve barınma malzemesi girişinin arttığını söylerken, uluslararası örgütler bu yardımların 'sistematik biçimde engellendiğini' savunuyor.

Birçok Filistinli, bugünkü yerinden edilmeyi 1948'deki 'Nakba' ile kıyaslıyor. İngiltere'deki Filistin Diplomatik Misyonu Başkanı Husam Zomlot, 'Bu, planlı bir yerinden etmedir,' dedi.

BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği (OHCHR) ve İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW), zorla yerinden edilmenin savaş suçu teşkil edebileceğini belirtiyor. OHCHR, İsrail'in tahliye emirlerinin 'yasal tahliye şartlarını karşılamadığını' bildirdi.

İsrail Büyükelçiliği, zorla yerinden edilme ve soykırım suçlamalarını reddederek tahliyelerin 'geçici ve sivilleri korumaya yönelik' olduğunu, 'uluslararası hukuka tamamen uygun şekilde yürütüldüğünü' savundu.

İsrail ordusu, operasyonlarını Hamas'ın 7 Ekim 2023'te İsrail'in güneyine düzenlediği saldırıya yanıt olarak başlattı. O saldırıda yaklaşık 1.200 kişi öldürülmüş, 251 kişi rehin alınmıştı.

Gazze Sağlık Bakanlığı'na göre, o tarihten bu yana süren saldırılarda 66 binden fazla kişi öldü, yaklaşık 170 bin kişi yaralandı. BM, bu verilerin güvenilir olduğunu belirtiyor.

Ayrıca BM tahminlerine göre Gazze'deki evlerin yaklaşık yüzde 92'si —yaklaşık 436 bin konut— hasar gördü veya yıkıldı.

Soha Musleh ve ailesi, şu anda Nuseyrat'ta hasar görmüş bir dairede kalıyor. 'Orada yaşıyoruz ve idare ediyoruz,' diyor. 'Sonuçta çadırdan iyidir.'

Released at a critical juncture when efforts to end separatist terrorism are gaining momentum, Bozkürt: The Hidden Story of Ülkücü Kurds – Biji Turkey challenges conventional narratives. Authored by Ahmet Dinç, the book uncovers previously untold stories of Kurdish and Zaza individuals devoted to the Ülkücü Movement.

Bozkürt youths formed a human wall around Türkeş. According to Bacalan—though not visible in the photograph—Türkeş delivered his speech at this rally from atop a tank.

Dinç's investigative work inaugurates Hayat Yayınları' 'Deşifre X Kitaplar' series, while the second title, Trojans / The U.S. Spy School in Ankara, authored by journalist Ahmet Köprülü, has also been published. Edited by journalist Kamuran Akkuş, the 328-page Bozkürt illuminates the unknown experiences of Kurdish and Zaza members of the Ülkücü Movement.

Location: Diyarbakır Ülkü Ocakları, Year: 1975.
From left to right: Ocak President A. İhsan Bacalan, MHP Central District President Abdüsselam Aşan, former Ocak President Ömer Naşit Lüle (preceding Bacalan), and Diyarbakır Ülkücü member İbrahim Demir.

Bozkürt was released at a moment when the PKK was preparing for its dissolution congress and decisive steps were being taken to end separatist terrorism. Its foreword, penned on 27 February 2025—the day Öcalan publicly called for disarmament from İmralı—emphasizes the following:

'Now is the time for the Bozkürts to emerge from their withdrawn corners, to consciously act as a common ground in repairing disrupted relations, minds, and shared future visions. In the post-PKK era, the Bozkürts must return to the field as experts intimately familiar with both communities, repairing decades of damage and serving as a genuine adhesive for the unity and shared future of the two peoples.'

In front of the Bozkurtlar Teacher School, affiliated with the Ülkü Ocakları, which was actively operating in Diyarbakır, year 1975. Standing by the doorway is the provincial head, Ali İhsan Bacalan, wearing glasses.

The book centers on Kurdish and Zaza cadres shaped under the leadership of Alparslan Türkeş and subsequent figures such as Devlet Bahçeli and Muhsin Yazıcıoğlu. It presents detailed accounts of these individuals based on over 50 comprehensive interviews with Ülkücü members and in-depth archival research.

Remzi Çayır (standing, second from right), also a Bozkurt, pictured in prison with İhsan Barutçu (seated, far left), who would later become the MHP Istanbul Provincial Chairman, after his release. Standing, from left to right: Osman Keskin, Mustafa Dülger, Davut Haykırış.

Featuring dozens of historically significant photographs, Bozkürt examines Kurds embracing Turkish nationalism from multiple perspectives. Covering pre- and post-1980 coup periods, it details the contributions, struggles, and experiences of Kurds within the Ülkücü Movement. Enriched with exclusive interviews and first-hand recollections, the book illuminates both collective and individual memory.

The book highlights several critical topics and poses questions that demand answers:

Who are the 'Bozkürts'? How did they emerge?

The Role of Kurds in the Ülkücü Movement: Why and how did Kurds participate in the movement led by Alparslan Türkeş, and what missions did they carry out within the MHP?

Motivations of Kurds and Zazas: Why did some Kurds and Zazas join the Ülkücü Movement, and how did they become Türkeş's most loyal followers?

Authorship Controversy: Was the book Memories of Abdülhamid actually written by Süleyman Nazif?

The Execution of Sheikh Abdüsselam: Which Bozkürt ordered Mesut Barzani's uncle executed, and why?

The Title 'Başbuğ': Following which event in Eastern Turkey did Türkeş start being called 'Başbuğ'?

Introducing Ülkücü Ideology to Diyarbakır: Who first brought Ülkücü thought to the city?

Poetry Inspired by Local Scenes: Which famous poet wrote a celebrated poem after observing a bridal procession crossing a bridge built by Deniz Gezmiş in Hakkri?

M. Şerif Fırat (second from right, back row) pictured with the Hormek Agha and other members of the Hormek tribe.

Türkeş's Confidant from Diyarbakır: Who was the Bozkürt serving as Türkeş's private secretary and confidant?

The 1975 Diyarbakır Rally: Why did Türkeş speak from atop a tank during this rally?

1974 Ülkücü Congress in Ankara: Which Diyarbakır-born Kurdish poet's work was recited, and how did Türkeş react?

Media for Kurds and Alevis: What was the name of the newspaper Türkeş published for Kurdish and Alevi communities, who wrote for it, and who forced its closure?

Military Demonstrations: Why did Türkeş have elderly Kurdish villagers carried four times across the Zap River on soldiers' backs?

Shifts in Influence: How did the Ülkücü Movement's impact on Kurds evolve over time?

Relatives Joining Armed Groups: The Bozkürts who joined BBP and took to the mountains.

Anti-PKK Stance: How did the Bozkürts' opposition to the PKK shape societal structures?

M. Fahrettin Kırzıoğlu later published as a book the thesis of the 'Turkishness of the Kurds,' which he initially defended through lectures.

Casualties in Political Conflicts: A list of Bozkürts who died in left-right clashes.

The Evolution of the 'Bozkürt' Concept: What societal changes after the 1990s does this term illuminate, and how did it evolve?

Guidance for Kurdish Youth: How can Bozkürts serve as a model in the post-PKK era?

Redefining Roles: As terrorist influence diminishes, how will the mission and role of the Bozkürts be reshaped?

Mehmet Dadak, BBP Diyarbakır Provincial Chairman (far left), pictured in 2004 at the Diyarbakır Gazi Mansion with Muhsin Yazıcıoğlu.

Buy it now on Amazon.com.

Buy it now on Kitapyurdu.com

Published under Hayat Publishing's 'Deşifre X Books' series with editorial guidance from journalist Kamuran Akkuş, Köprülü's Trojans: 'The American Spy School in Ankara' (Trojans: Ankara'da ABD Ajan Okulu) emerges alongside journalist Ahmet Dinç's Bozkürt: The Hidden Story of Nationalist Kurds – Biji Türkiye (Bozkürt: Ülkücü Kürtlerin Saklı Kalmış Hikyesi – Biji Türkiye). Both works shed light on Turkey's modern history with bold revelations.

Köprülü recounts how, while examining the file of a classic Chevrolet in a Tandoğan car dealership in 2006, he stumbled upon the name of Jack E. Daseler, the founding director of the secretive school. From there, he unearthed internal yearbooks spanning 1958–1980, chronicling the lives of students known as 'Trojans'—the Americans' own metaphorical Trojan Horses in Turkey.

Supported by JUSMMAT (the U.S. Military Aid Mission to Turkey) and operating under TUSLOG Detachment 30, the school was more than an educational institution. During the Cold War, it functioned as a hub for U.S. political operations in Turkey and the broader region, tied to CENTO, NATO logistics, and intelligence networks.

FROM THE FOREWORD…

'Trojans,' or 'Trojan Horses,' was the name given to the American school established in Ankara in 1957. In 1958, the administration of schools under the U.S. Air Forces in Europe (USAFE) took over the education of American children from the Ankara American Educational Association School.

Located in Balgat, within the TUSLOG Detachment 30 base affiliated with the U.S. Air Force (USAF) and supported by the Joint American Military Mission for Aid to Turkey (JAMMAT), the Air Force Dependents School was founded in 1957. It declared the 1957–1958 academic year the 'Year of the Trojans,' and its students were also called 'Trojans.'

During the Cold War, this American school—often referred to in its yearbooks as 'Trojans High School'—was far more than an educational institution. It became a center from which the United States directed its political operations in Turkey and across the region.

(…)

The American School yearbooks from 1958 through the 1980s are like a journey through time… In this book, we also briefly touch upon the events that unfolded after Turkey, in the wake of World War II, sought to escape the Soviet threat only to find itself ensnared in the American 'trap.'

With the wish that we may all live in peace and health—without falling into any 'Trojan Horse' traps…

Among the figures tied to the school were U.S. Ambassador Fletcher Warren, JUSMMAT General A. Mead, and even a mysterious Turkish officer, Colonel Kamil Homriş, who later taught French to Abdullah Öcalan at Ankara's Cadastre Vocational School. The book also discloses CIA-linked operatives, Peace Corps infiltrations, and surprising details—such as George W. Bush and his wife Laura attending the school's Alumni Day in 1978, decades before Bush's official 'first visit' to Turkey in 2004.

With meticulous documentation—thousands of pages of archival materials, photographs, and testimonies—Trojans reveals how an institution disguised as a 'high school' became one of the Cold War's most strategic Trojan Horses planted in Ankara.

Buy it now on Amazon.com.

Buy it now on Kitapyurdu.com

What was the connection between the American school and the Greater Middle East Project (GMEP)?

Buy it now on Amazon.com.

Buy it now on Kitapyurdu.com

Yearbooks from the American School, founded inside the fully restricted military base in Balgat—which gained notoriety after the 'Cosmic Room' raid—have served as valuable sources for piecing together key events from those years.

The mysterious American school established in Ankara's Balgat district in 1957 and shut down in 1985 has resurfaced through the book 'Trojans: The American Spy School in Ankara' (Trojans: Ankara'da ABD Ajan Okulu) by journalist Ahmet Köprülü. Published as the second volume in the 'Declassified X Books' series by Hayat Publishing, Trojans was prepared by meticulously examining thousands of pages of documents, photos, names, and testimonies.

In 2006, journalist Ahmet Köprülü came across the name Jack E. Daseler, the founder of the American School in Balgat, while inspecting the registration papers of a classic Chevrolet at a gallery in Tandoğan, Ankara.

In a command-style letter from the TUSLOG (U.S. Logistics Group Detachment 30) Command to the Ankara Police Traffic Department—breaking military correspondence norms—the American Aid Mission official Daseler was 'requested' to receive Ankara license plates for his car.

An unusual military letter sent to the Ankara Traffic Directorate for Jack Daseler.

While tracing this JUSMMAT official through U.S. Army documents, Köprülü accidentally discovered the school yearbooks of the American School (Ankara American High School), which was dubbed 'Trojans' by Americans and published internally from 1958 to 1980.

Founded 68 years ago and also referred to as a 'faculty,' the school provided education primarily to the children of American military personnel, diplomats, and intelligence officers based in Turkey and neighboring countries. It also played a significant role in public relations efforts across Turkey.

From the U.S. Ambassador with 'extraordinary' authority to JUSMMAT and TUSLOG generals, key American figures involved in the school's administration carried out major political operations—from the establishment of the Baghdad Pact to Turkey's distancing from the Soviet Union.

Colonel Kamil Homriş, introduced with the rank of 'Colonel,' was part of the administration of AHS.

A Turkish colonel, Kamil Homriş, also served on the school's board. Köprülü found Homriş's name at the Ankara Vocational High School for Land Registry and Cadastre, where he began teaching French after retiring from the military. Among his students was Abdullah Öcalan, the future leader of the PKK terrorist organization. A student who knew Homriş also shared memories in the Trojans book.

AMERICA'S PRIMARY OBJECTIVE: 'THE FIGHT AGAINST COMMUNISM'
Following World War II, the USSR's pressure on Turkey regarding the Straits and Kars-Ardahan practically forced the country into the arms of America and the Atlantic alliance. Exploiting Turkey's vulnerable situation, the U.S. turned 'the fight against communism' into a constitutional mission from the 1940s onward. However, yearbooks from the American School reveal that students were allowed to hang portraits of Lenin, the founder of the USSR, on their dormitory walls—photos of which were even published in the yearbooks.
By comparing these records to historical developments, Köprülü uncovered that before the Peace Corps were sent to Turkey—who later contributed to closing the Village Institutes in the early 1960s—students from the American School were frequently assigned to public relations duties throughout the country.

Officers of the United States Air Force (USAF) remained in the administration of AHS for many years. In 1958, the highest-ranking military officer in charge of the school, TUSLOG Commander General Newcomer, was a well-known figure in the USAF.

Edited by journalist Kamuran Akkuş, the 184-page Trojans also sheds light on the period surrounding the May 27 coup, when America's political influence in Turkey peaked. With CENTO and TUSLOG connections, the school became a hub for U.S.-led political operations in and around Turkey, as is evident from the profiles of those who administered the school.

Portraits of figures tied to the Masonic lodge, the Methodist Church, the 'Illuminati,' and CIA agents—some of whom played roles in coups and bombed Germany—are presented through documents, archival materials, and testimonies.

In 1967, during a period when the leftist opposition in Turkey was on the rise, U.S. Deputy Secretary of Defense Dr. Lyon Bartlett visited the school and boosted the morale of the Americans.

When U.S. President George W. Bush visited Istanbul in 2004 for the NATO Summit, it was portrayed as his first trip to Turkey. However, striking documents and photos in Trojans reveal that Bush had previously visited Turkey in 1978 with his then-new wife Laura. The book also illustrates the sociological and cultural transformation Ankara underwent during the 'Little America' years.

It is stated that JUSMMAT officer Elisabeth McNeill, who allegedly came to Turkey because of a heartbreak, was actually working for the CIA, according to findings reflected in the book.

The comprehensive operation carried out by McNeill and how she set a trap for Turkey are also described in Trojans.

Lenin Poster Hung on the Wall of the American School!

Especially immediately after the end of World War II, the Soviet Union's pressure on Turkey over the Straits and Kars-Ardahan virtually forced Turkey into dependence on the United States and the Atlantic alliance. Exploiting Turkey's difficult situation, the U.S. had, starting from the 1940s, effectively made 'fighting communism' a constitutional duty in Turkey. However, American school yearbooks revealed that students at the American School could easily hang pictures of Lenin, the founder of the USSR, on their dormitory walls—and that these photos were even published in the yearbooks.

Author Ahmet Köprülü describes the American School yearbooks from 1958 to the 1980s as a journey through time. He also investigates how Turkey fell into an American trap while fleeing the Soviet threat after World War II—and the consequences that followed—in Trojans.

By the 1970s, there was a noticeable increase in the number of Black students and teachers. Clear messages such as 'We value our Black people too' were highlighted, with slogans like 'Black is beautiful.

The Americans also referred to the school as The Citadel, meaning 'the Fortress.

Buy it now on Amazon.com.

Buy it now on Kitapyurdu.com

Bozkürt'ün yanı sıra Türkiye'nin yakın tarihine ışık tutan 'Trojans: Ankara'da ABD Ajan Okulu' da Ahmet Köprülü imzasıyla raflardaki yerini aldı. Bozkürt ve Trojans, Hayat Yayınları'nın 'Deşifre X Kitaplar' serisinin ilk iki kitabı olarak gazeteci Kamuran Akkuş'un yayın danışmanlığı ve editörlüğünde yayımlandı.

'Terörsüz Türkiye' süreci, 41 yıllık terör sorununda çözüm umutları yeniden gündeme gelirken araştırmacı yazar Ahmet Dinç'in kaleme aldığı 'Bozkürt'te, Ülkücü Hareket'e gönül vermiş Kürt ve Zaza kökenli bireylerin bilinmeyen hikyeleri gün yüzüne çıkarılıyor.

Yer Diyarbakır Ülkü Ocağı, yıl 1975. Soldan; Ocak Başkanı A. İhsan Bacalan, MHP Merkez İlçe Başkanı Abdüsselam Aşan, Bacalan'dan önceki Ocak Başkanı Ömer Naşit Lüle ve D.Bakırlı Ülkücülerden İbrahim Demir

Toplam 328 sayfalık Bozkürt, titiz arşiv çalışmaları ve 50'nin üzerinde Ülkücüyle yapılan birebir görüşmelere dayanıyor. Kitap, Kürt ve Zaza bireylerin Ülkücü Hareket'e nasıl ve neden katıldıkları sorusunun peşinden gidiyor ve bu tercihlerde etkili olan sosyal, ideolojik ve kişisel dinamikleri masaya yatırıyor.

Alparslan Türkeş'in olaylı 1975 Diyarbakır mitingi. Bozkürt gençler Türkeş'in çevresinde etten duvar örmüştü. Bacalan, fotoğraftan belli olmamakla birlikte Türkeş'in bu mitingdeki konuşmasını bir tankın üzerinde yaptığını söyledi.

Kitabın yayımlanma tarihi ve içeriği de Türkiye'deki sıcak gündemle dikkat çekici bir kesişim sergiliyor. Önsözü, Öcalan'ın PKK'ya silah bırakma ve fesih çağrısının kamuoyuna duyurulduğu gün olan 27 Şubat 2025'te kaleme alınan Bozkürt, PKK sonrası dönemde Kürt milliyetçiliğine alternatif bir toplumsal alanın inşasına vurgu yapıyor. Ahmet Dinç gelinen kritik eşiği 'PKK'sız Bir Türkiye'de Bozkürtler' alt başlığı altında şöyle değerlendiriyor:

'Bu kitabın Hayat Yayınları tarafından baskıya hazırlandığı
günlerde Abdullah Öcalan, ömür boyu hükümlü bulunduğu
İmralı Adası'ndan PKK'ya bir çağrı yapıp, kurduğu örgütün
silah bırakmasını ve kendini feshetmesini istedi. Yukarıda da
altını çizdiğimiz üzere bu önsöz de o çağrının yapıldığı gün
kaleme alındı.

Türkiye'nin son 40 küsur yılını kana bulamış kanlı bir terör
örgütünün liderinden gelen böyle bir çağrı, Türkiye'yle ilgili
hemen her yönden önemli olduğu gibi, konumuz bağlamın-
da 'Bozkürtler' için de oldukça önemlidir. Bir halkın inandığı
dine, töresine, ahlakına, huzuruna düşman da olsa, zor ve şid-
det kullanarak da olsa, o halkın üzerinde geniş çaplı bir etki
kurabilmiş bir terör örgütünün varlığı, belki en çok 'Bozkürt-
leri' sıkıntıya sokmuş, ikilemde bırakmıştı. Örgütün etkinleş-
meye başladığı yıllarda birçok 'Bozkürt', Kürt/Zaza gençleri-
ni bilinçlendirmeye ve bölücü fikirlerin etkisinden korumaya
çalıştı. Ancak süreç içinde PKK cephesinden gençlere yönelen
şiddet, tehdit, şantaj, para ve türlü vaatler, Bozkürtlerden ve
diğer akl-ı selim sahibi Kürt büyüklerinden daha etkili olma-
ya, yeni nesil Kürtler arasında ırkçı ve din dışı tutumlar gelişip
yerleşmeye başladı. Bir noktadan sonra bu virüslerle mücadele
etmekten yorulan ya da tehdit edilen, saldırıya uğrayan birçok
'Bozkürt', çareyi bir köşeye çekilmekte buldu.

Diyarbakır'da etkin faaliyetler yapan Ülkü Ocakları'na mensup Bozkürtler Öğretmen Okulu'nun önünde, yıl 1975. Ayakta kapı önündeki gözlüklü İl Başkanı Ali İhsan Bacalan.

Öcalan'ın bu çağrısının istenen sonucu doğuracağını,
PKK'nın silah bırakıp kendini feshedeceğini varsayarak kısa
bir gelecek kurgusu yapacak olursak… Şimdi artık 'Bozkürt-
ler' için; o çekildikleri köşelerden çıkma, tahrip olan ilişkile-
ri, zihinleri, duyguları, müşterek gelecek hayallerini yeniden
onarma konusunda bilinçli birer 'ortak payda' olarak hareke-
te geçme zamanıdır.

'Bozkürtler', iki halkın birliği ve ortak gelecek kurguları
adına 40 küsur yıldır zarar gören ne/neresi varsa, 'PKK sonra-
sı' dönemde tüm hasarları onarmak için, her iki halkı da çok
iyi tanıyan uzmanlar olarak sahalara yeniden dönmelidir. Ge-
lişen olaylar gösteriyor ki onlara düşen daha çok görevler bu-
lunmaktadır. Yeni dönemde 'Bozkürtler' gerçek birer tutkal
olacaktır/olmalıdır.'

Kendisi de bir Bozkürt olan Remzi Çayır (ayakta sağdan 2.), hapisten çıktıktan sonra MHP İstanbul İl Başkanı olacak İhsan Barutçu(oturan sol başta) ile hapishanede. Ayaktakiler soldan; Osman Keskin, Mustafa Dülger, Davut Haykırış.

Eserde, Alparslan Türkeş'in liderliğinde şekillenen MHP ve Ülkücü Hareket'in, Devlet Bahçeli ve Muhsin Yazıcıoğlu gibi figürlerin etrafında toplanan Kürt kökenli kadroları ele alınıyor.

BBP Diyarbakır İl Başkanı Mehmet Dadak (sol başta), 2004 yılında Diyarbakır Gazi Köşkü'nde Muhsin Yazıcıoğlu'yla birlikte.

12 Eylül öncesinden günümüze kadar geniş bir tarihsel çerçevede işlenen anlatılar, sadece bireysel biyografiler değil, aynı zamanda kolektif hafızaya ait önemli veriler sunuyor.

Ülkü Ocakları'nın Doğu ve Güneydoğu Anadolu'daki kuruluş süreci, Kürt şehirlerindeki faaliyetleri ve bölgedeki toplumsal etkileşimleri, daha önce gün yüzüne çıkmamış bilgilerle destekleniyor.

Kitapta ayrıca, dönemin Başbakan Yardımcısı Alparslan Türkeş'in 1975 yılında Diyarbakır'da bir tank üzerinden gerçekleştirdiği miting konuşmasına ait görsel ve belgeler de yer alıyor. Bu sahne, eserin simgesel anekdotlarından biri olarak öne çıkıyor ve Türkeş'in bölgeye verdiği önemi sembolik olarak temsil ediyor.

M. Şerif Fırat (arkada sağdan 2.) Hormek Ağası ve diğer Hormek aşireti mensuplarıyla birlikte.

Bozkürt, okuyucuya yalnızca Ülkücü Hareket içindeki Kürt bireyleri tanıtmakla kalmıyor, aynı zamanda siyasi tarihin önemli sorularına da yanıt arıyor. Kitapta yer alan başlıca sorular arasında şunlar öne çıkıyor:

'Bozkürt kavramı ne zaman ortaya çıktı? Bazı Kürtler ve Zazalar neden Ülkücü Hareket'e katıldı, niçin Türkeş'in en sadık askerleri oldular? Akrabaları 'dağa çıkan' BBP'li Bozkürtler kimlerdi? Türkeş, Kürtlere ve Alevilere yönelik hangi gazeteyi yayımladı? 'Kürt' Ziya Gökalp ile 'Türk' Mustafa Kemal arasındaki entelektüel ve siyasi ilişki nasıldı? Hormek Aşireti lideri M. Şerif Fırat, Kürtlerin Türk olduğunu savunduğu eserini neden yazdı ve niçin öldürüldü? Dersim İsyanı sırasında Bozkürtler hangi tarafta yer aldı ve bunun sonuçları ne oldu?'

M. Fahrettin Kırzıoğlu gençlik yıllarında.

Tüm bu sorulara yanıt arayan Bozkürt, sade dili, arşiv belgeleri, tanıklıkları ve akademik arka planıyla hem akademisyenler hem gazeteciler hem de tarih meraklıları için değerli bir kaynak olma niteliği taşıyor.

M. Fahrettin Kırzıoğlu, önce konferanslarla savunduğu 'Kürtlerin Türklüğü' tezini sonraları kitaplaştırdı.

Kitapta gündeme taşınan önemli başlıklar ve cevap aranan sorulardan belli başlıları şöyle:

• 'Bozkürt' kimdir? Nasıl ortaya çıkmıştır?
• Türkeş'in yönettiği Ülkücü Hareket'te Kürtler neden ve nasıl yer aldı; MHP'deki misyonları neydi?
• Bazı Kürtler ve Zazalar neden Ülkücü Hareket'e katıldı? Niçin Türkeş'in en sadık askerleri oldular?
• Abdülhamid'in Hatıraları adlı kitabı, gerçekte Süleyman Nazif mi yazdı?
• Mesut Barzani'nin amcası Şeyh Abdüsselam'ı hangi Bozkürt niçin astırdı?
• Türkeş'e 'Başbuğ' denmeye Doğu'daki hangi etkinlikten sonra başlandı?
• Diyarbakır'ı Ülkücü düşünceyle ilk olarak kim tanıştırdı?
• Hangi ünlü şair, hangi ünlü şiirini, Deniz Gezmiş'in Hakkri'de yaptırdığı köprünün üzerinden geçen gelin alayına bakarak yazdı?
• Türkeş'in özel kalemi ve sırdaşı Diyarbakırlı Bozkürt kimdi?
• Türkeş, 1975'te Diyarbakır mitinginde neden bir tankın üzerine çıkarak konuştu?
• 1974'te Ankara'da Ülkücü kurultayında Diyarbakırlı Kürt şairin şiirini kim okuttu; bunu Türkeş nasıl karşıladı?
• Türkeş'in Kürtlere ve Aleviler için yayımlattığı gazetenin adı neydi; burada kimler yazıyordu; gazeteyi kim kapattırdı?
• Türkeş, yaşlı Kürt köylülerini neden dört kez askerlerin sırtında, Zap Suyu'nun iki kıyısı arasında taşıttı?
• Ülkücü Hareket'in Kürtler üzerindeki etkisi zamanla nasıl değişti?
• Akrabaları 'dağa çıkan' BBP'li Bozkürtler!
• Bozkürtlerin PKK karşıtı duruşları toplumsal yapıyı nasıl şekillendirdi?
• Sağ-sol çatışmalarında ölen Bozkürtlerin listesi.
• 'Bozkürt' terimi 1990'lar sonrası hangi toplumsal değişimlere ışık tuttu ve nasıl evrim geçirdi?
• Bozkürtler, PKK sonrası dönemde Kürt gençlerine nasıl ışık olabilir?
• Terör örgütünün etkisi azaldığında, Bozkürtlerin rolü ve misyonu yeniden nasıl şekillenecek?

Türkiye'nin yakın tarihine ışık tutan gazeteci Ahmet Köprülü imzalı 'Trojans: Ankara'da ABD Ajan Okulu' ile gazeteci Ahmet Dinç'in yazdığı 'Bozkürt: Ülkücü Kürtlerin Saklı Kalmış Hikyesi – Biji Türkiye' adlı kitaplar raflardaki yerini aldı. Hayat Yayınları'nın 'Deşifre X Kitaplar' serisinin ilk eserleri olan iki kitap, gazeteci Kamuran Akkuş'un yayın danışmanlığı ve editörlüğünde yayımlandı.

Gazeteci Ahmet Köprülü, Ankara'da bir oto galerisinde gördüğü klasik Amerikan otomobilinin dosyasından, Ankara'nın kalbi olan askeri üs bölgesinde yer alan Amerikan Okulu'nun yıllıklarına ulaştı.

Türkiye'yi Sovyet blokundan uzak tutmak amacıyla, Truman Doktrini kapsamında Türkiye'ye gelen Amerikan Askerî Yardım Heyeti (JUSMMAT) desteğiyle 1957'de Ankara Balgat'taki Amerikan üssü bölgesinde kurulan Amerikan Okulu'nun yıllıkları, adeta zamanda yolculuk gibi.

ABD'lilerin 'Trojans' (Truva Atları) olarak adlandırdığı okulun yönetiminde, Bağdat Paktı'nı (CENTO) kuran ABD Büyükelçisi Fletcher Warren ve Arap ülkelerini ikna turlarına çıkan JUSMMAT Generali A. Mead gibi üst düzey isimler yer alıyordu. Okulun yöneticileri arasında bir de Türk albay vardı: Kamil Homriş.

2004'teki NATO Zirvesi için İstanbul'a gelen ve Türkiye'ye ilk kez geldiği belirtilen ABD Başkanı George W. Bush'un, 1 yıllık eşi Laura ile birlikte 1978 yılında Amerikan Okulu'nun 'Mezunlar Günü'ne katıldığı, yıllıklarda ortaya çıktı. Amerikan Okulu'nun yıllıkları, dönemin olaylarına ipucu niteliğinde olan bilgilere de kaynaklık ediyor.

Gazeteci - yazar Ahmet Köprülü

Ankara'nın Balgat semtinde 1957'de kurulan ve 1985'te kapatılan gizemli Amerikan okulu, gazeteci Ahmet Köprülü'nün kaleme aldığı Trojans / Ankara'da ABD Ajan Okulu adlı kitapla gündeme taşındı. Hayat Yayınları'nın 'Deşifre X Kitaplar' serisinin ikinci eseri olan Trojans; binlerce sayfa, doküman, fotoğraf, isim ve tanıklığın titizlikle incelenmesiyle hazırlandı.

Gazeteci Ahmet Köprülü, 2006'da Ankara'da Tandoğan'da bir galeride gördüğü klasik Chevrolet'nin dosyasını (şahadetname) incelerken 1957 yılında Ankara'da Balgat'ta halka kapalı üs bölgesinde yeralan Amerikan Okulu'nun kurucusu Jack E. Daseler'in ismine ulaştı.

TUSLOG (ABD Lojistik Grubu Müfreze 30) Komutanlığı tarafından Ankara Emniyet Müdürlüğü Trafik Şubesi'ne yazılan ve askeri yazışma kurallarını zorlayan 'emir' tarzındaki yazıda Amerikan Yardım Heyeti görevlisi Daseler'in aracına Ankara plakası verilmesi 'rica' ediliyordu.

Amerikan Ordusu tarafından yapılan yazışmada aracına plaka verilmesi istenen JUSMMAT görevlisinin izini süren Köprülü tesadüfen Balgat'ta Amerikalıların 'Trojans' (Truva Atları) olarak adlandırdıkları Amerikan Okulu'nun (Ankara American High School) 1958 yılından 1980 yılına kadar kendi iç bünyesinde yayınlanan okul yıllıklarına ulaştı.

Kitapta Amerikan okullarının yalnızca eğitim değil, aynı zamanda derin politik anlamlar taşıdığına dair bilgiler detaylı şekilde aktarılıyor. Ahmet Köprülü'nün ulaştığı verilere göre, TUSLOG DET-30 üssünde, Amerikan Askerî Yardım Heyeti (JUSMMAT) desteğiyle kurulan Kuvvet Mensupları Aile Bireyleri Okulu, 1957-1958 eğitim öğretim yılını 'Trojans yılı' ilan etti. Öğrenciler ise 'Trojans' yani Truva Atları olarak adlandırıldı.

Soğuk Savaş yıllarında Türkiye'de etkili bir konumda bulunan bu okul, ABD'nin Türkiye ve bölgedeki politik operasyonlarını yönettiği merkezlerden biri hline geldi. 'Kale' olarak isimlendirilen bu yapı, CENTO ve TUSLOG bağlantılarıyla Ankara'da stratejik bir üs olarak öne çıktı.

ABD Savunma Bakan Yardımcısı Dr. Lyon Bartlett'in 1967 yılında, Türkiye'deki sol muhalefetin yükseldiği bir dönemde okulu ziyaret ederek Amerikalılara moral vermiş.

Kitapta, okula ve öğrencilere verilen 'Trojans' unvanının, ABD'nin Türkiye'deki stratejik yapılanmasına dair bir metafor olup olmadığı da sorgulanıyor. Köprülü, 'Trojans' adlı çalışmasında adeta Ankara'nın kalbinde oradan oraya zıplayan gizemli bir Truva Atı'nın izini sürüyor.

68 yıl önce kurulan ve 'fakülte' olarak da adlandırılan okul Türkiye ve yakın bölge ülkelerindeki çok sayıda Amerikalı asker, diplomat, istihbaratçının çocuklarına eğitim olanağı sağlarken yoğun olarak Türkiye genelinde halkla ilişkiler faaliyetlerinde de kullanılmış.

Okulun ABD'nin 'olağanüstü' yetkili Büyükelçisinden JUSMMAT ve TUSLOG generallerine kadar önemli görevlerde bulunan yöneticileri ise Bağdat Paktı'nın kuruluşundan Türkiye'nin SSCB'den uzak tutulmasına kadar önemli politik operasyonları yürütmüşler.

'Colonel' rütbesi ile tanıtılan Albay Kamil Homriş AHS'nin yönetiminde yer alıyordu.

Okulun yönetiminde bir de Türk albay bulunuyor. Bu isim Albay Kamil Homriş. Köprülü, Kamil Homriş'in ismine Ankara'daki Tapu ve Kadastro Meslek Lisesi'nde de ulaştı. TSK'dan emekli olduktan sonra bu okulda Fransızca öğretmenliğine başlayan Homriş'in öğrencileri arasında terör örgütü PKK'nın elebaşı Abdullah Öcalan da bulunuyordu. Homriş'i tanıyan bir öğrencisinin anıları da Trojans'ta yer buldu.

Türkiye'ye aşk acısıyla geldiği belirtilen JUSMMAT görevlisi Elisabeth McNeill'in, aslında CIA adına çalıştığına dair bulgular kitaba yansıdı. McNeill'in yürüttüğü kapsamlı operasyonla Türkiye'nin başına hangi çorabı ördüğü de Trojans'ta anlatılıyor.

ABD'NİN BİRİNCİ HEDEFİ 'KOMÜNİZMLE MÜCADELE' DE AMERİKAN OKULUNDA LENİN POSTERİNİN İŞİ NE?

Özellikle İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinin hemen ardından SSCB'nin Türkiye üzerindeki Boğazlar ve Kars-Ardahan baskısı Türkiye'yi adeta Amerika'ya ve Atlantik ittifakına mecbur etmişti. Türkiye'nin zor durumunu kullanan ABD 1940'lardan başlayarak Türkiye'de 'komünizmle mücadele'yi adeta anayasal bir görev haline getirmişti. Ancak Amerikan okulu yıllıklarında Amerikan Okulu öğrencilerinin odalarının duvarlarına SSCB'nin kurucusu Lenin'in resmini rahatlıkla asabildikleri ve bu fotoğrafın da yıllıklarda yayınlanabildiği yıllıklarla ortaya çıktı.

Yıllıklardaki bilgileri dönemin olayları ile özdeşleştiren Köprülü, 1960'ların başında Köy Enstitülerini kapattıran ABD'nin Türkiye'ye gönderdiği Barış Gönüllüleri'nin çalışmaları öncesinde Amerikan Okulu'nun öğrencilerini de halkla ilişkiler kapsamında sık sık görevlendirdiklerini de ortaya çıkardı.

Toplam 184 sayfadan oluşan Trojans , özellikle Amerika'nın politik etkisinin iyice arttığı 27 Mayıs dönemine de güçlü bir ışık tutuyor. Soğuk Savaş yıllarında Türkiye'de derin etkiler yaratan okulun, CENTO ve TUSLOG bağlantılarıyla ABD'nin Türkiye ve çevresindeki politik operasyonlarını yönettiği bir merkeze dönüştüğü yönetimde bulunan isimlerin profilinden kolaylıkla anlaşılabiliyor. American High School'un yönetiminde yer alan Mason, Metodist Kilisesi ve 'İlluminati' bağlantılı isimler ile CIA ajanlarının, darbelerde rol oynayan ve Almanya'yı bombalayan generallerin portreleri; belge, arşiv materyali ve tanıklıklarla sunuluyor.

Amerikan Hava Kuvvetleri (USAF) subayları, uzun yıllar AHS'nin yönetiminde kaldılar. 1958'de okulun yönetimindeki en üst düzeydeki asker olan TUSLOG Komutanı General Newcomer, USAF'ta tanınmış bir isimdi

2004'te NATO Zirvesi için İstanbul'a gelen dönemin ABD Başkanı George W. Bush, bunun 'ilk Türkiye ziyareti' olduğu izlenimini vermişti. Ancak Trojans'ta yer alan çarpıcı belge ve fotoğraflar, Bush'un Türkiye'ye ilk ziyaretini 1978'de, henüz bir yıllık eşi Laura ile birlikte gerçekleştirdiğini de ortaya koyuyor.

Kitapta 'Küçük Amerika' yıllarında özellikle Ankara'da yaşanan sosyolojik ve kültürel dönüşüm de örneklerle anlatılıyor.

Yazar Ahmet Köprülü, 1958'den 1980'lere uzanan Ankara'daki Amerikan Okulu yıllıklarının, adeta zamanda bir yolculuk olduğunu ifade ederken, İkinci Dünya Savaşı sonrasında Türkiye'nin Sovyet tehdidinden kaçarken düştüğü Amerikan tuzağına ve sonrasında yaşananları da Trojans'ta irdelediğini belirtti.

1. Ankara Tandoğan'daki galeride sergilenen 1952 model klasik beyaz Chevrolet'in sırrı
neydi?
2. Amerikan okulundan Ankara Trafik Müdürlüğü'ne nasıl 'emir-rica' yazısı
gönderilebildi?
3. Okulun kurucu müdürü Jack E. Daseler'in hangi izleri bıraktı? Arabasının ve
yıllıklarının ardında hangi sırlar gizli?
4. 1956'da ABD Avrupa Hava Kuvvetleri, Ankara'daki Amerikalı çocukların eğitimini
neden devraldı?
5. Balgat'taki TUSLOG DET-30 üssünde kurulan AHS okulu hangi destekle açıldı ve ilk
öğrencilerini nasıl adlandırdı?

6. 7. Adana İncirlik Üssü hangi isimler tarafından ve nasıl emrivaki ile açıldı?
JAMMAT ve JUSMMAT'ın Türkiye'deki işlevi neydi? Amerikan okulunun bu askeri
yapı ile ilişkisi nasıldı?
8. 1964'te Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahalesini 'Johnson Mektubu' ile önleyen diplomat
kimdi ve okuldaki fonksiyonu neydi?
9. 'Türklerin Amerikan kültürüne yakınlaşması' hedefini hangi büyükelçi ortaya koydu?
Bu, Soğuk Savaş bağlamında nasıl bir jeopolitik öneme sahipti?
10. 25 Temmuz 1975'te Türkiye'deki 21 Amerikan üssünün el konularak kapatılması,
Türkiye-ABD ilişkilerini nasıl etkiledi?
11. Amerikan okulları, sadece eğitim kurumu muydu yoksa Soğuk Savaş'ın gizli bir
istihbarat merkezi mi?
12. CIA'nın Ankara'daki ilk kadın ajanı kimdi? 'Aşk acısı' ile geldiği Türkiye'nin başına
nasıl çorap ördü?
13. Amerikan okulu yöneticilerinin CENTO ve TUSLOG ile bağlantısı, askeri lojistik ve
istihbarat ağlarının örgütlendiğinin göstergesi sayılabilir mi?
14. Büyük Ortadoğu Projesi (BOP) ne zaman başladı ve AHS ile ilgisi ne?
15. Almanya'yı bombalayan generalin, CIA ajanlarının ve darbeci generallerin okul
yönetiminde yer alması, okulun askeri bir üs mü yoksa eğitim kurumu mu olduğu
tartışmasını nasıl etkiledi?
16. Ankara, 1950'lerde nasıl 'küçük Amerika' görüntüsüne büründü?
17. Missouri Lokantası ve Washington Restoranı gibi mekanlar, dönemin Ankara'sında
nasıl bir 'Amerikan rüyası' yarattı?

18. AHS öğrencileri neden 'Trojans' yani 'Truva atı' olarak nitelendirildi? AHS'nin
'Truva atı' sembolü, ABD'nin Türkiye'deki stratejik varlığı için bir metafor muydu?
19. 1950'lerde Ankara'da 'Amerikan tarzı' sosyal yaşamın oluşmasında okulun rolü
neydi? Yılbaşı baloları, fast food restoranları ve otomobiller nasıl bir kültürel değişim
başlattı?

20. Esrarengiz Albay Kamil Homriş'in okul yönetimindeki fonksiyonu neydi?
21. Teröristbaşı Öcalan'ın Tapu Kadastro Lisesi'ndeki Fransızca öğretmeni olan gizemli
albay kimdi?
22. Teröristbaşı Öcalan'ın Tapu ve Kadastro Lisesi'ndeki emekli albay öğretmeninin
Amerikan okulu ile bağlantısı neydi?

Amerikan Okulu yurtlarında çalışan işçiler grevde, kendilerine polis-asker destek veriyor

23. Latin Amerika'dan sonra Türkiye'deki 'antikomünizm' sürecini başlatan Büyükelçi Warren'ın okul ile bağlantısı neydi?

Amerikan Okulu yurt binaları

24. CENTO'nun perde gerisindeki JUSMMAT Generali A. Mead'in rolü neydi ve Türk-
Amerikan ilişkilerine nasıl etki etti?
25. İnönü'nün damadı Metin Toker Amerikan okuluna niye gelmişti?
26. OSI'nın Ankara'da işi neydi?

Amerikan Hava Kuvvetleri Özel Soruşturma Ofisinin (Of-
fice of Special Investigations-OSI) de Ankara'da faaliyette
olduğu Amerikan okulu yıllıklarında ortaya çıktı. OSI adeta 'haydut' yetkisine sahip.

27. Polis ve askerin destek verdiği tek grev hangisiydi ve JUSMMAT ile alakası neydi?

Amerikan okulu öğrencileri ODTÜ ziyaretinde.

28. Antikomünizm operasyonlarının zirveye çıktığı dönemde AHS'nin duvarına Lenin'infotoğrafı nasıl asılabildi?
29. Irak'ta Kasım'ı deviren İngiliz Büyükelçisi AHS'de ne işi vardı?
30. Amerikan Okulu ile CENTO arasındaki yoğun trafiğin esrarı neydi?

31. Nurten Dumlu kimdi ve Amerikalılar için neden özel bir isim haline geldi?

Amerikalılar için özel bir isim Nurten Dumlu

32. 1978'de George W. Bush ve eşi Laura Ankara'da ne işi vardı?
33. Amerikan okulu öğrencileri, Anadolu'yu 'din ve mezhep haritası' çıkaran Barış
Gönüllüleri'ne nasıl destek oldu?

Barış Gönüllüsü Linda Latt

34. Amerikan okulu öğrencileri, Türk toplumuyla ilişkileri güçlendirmek için hangi halkla
ilişkiler stratejilerini kullandı?

35. Hangi uçak kazası okulu sarstı?
36. Amerikan okulu, 1960'larda neden 'Kale' olarak anılmaya başlandı?
37. Yenimahalle ilçesinin doğmasında Amerikalıların nasıl etkisi oldu?
38. Atakule'nin yerinde bir zamanlar ne vardı ve Amerikalılar neden burasını mesken
tutmuştu?

Amerikalılar, okulu The Cidatel yani 'Kale' olarak da isimlendirmiş.

39. AHS'nin yıllıklarında gizlenen 68 yıllık sırlar, Türkiye-ABD ilişkilerindeki
'görünmeyen el'i nasıl ortaya çıkarıyor?
40. Amerikan okulları, Türkiye'nin geleceğine dair hangi 'Truva' planlarının parçasıydı?

1970'lere doğru zenci öğrenci ve öğretmenlerin sayısında bir artış gözleniyordu. Açık bir şekilde 'Biz siyahlarımıza da değer veriyoruz' mesajları öne çıkıyordu 'Black is beatiful'.

İlk olarak saat 08.00'de başlayan oy verme işlemi, halkın yoğun ilgisi nedeniyle saat 19.00'a kadar uzatıldı. İstanbul'da İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun adaylık için yarıştığı seçimde, 5 bin 600 sandık kuruldu. 1 milyon 750 binden fazla parti üyesi oy kullanacak. Ekrem İmamoğlu'nun eşi Dilek İmamoğlu ve oğlu Selim İmamoğlu da oylarını kullandı.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Saraçhane'de oyunu kullandıktan sonra, İmamoğlu'nun cezaevi yolunda olduğunu ancak aynı zamanda Cumhurbaşkanlığı yolunda olduğunu belirtti. Özel, 'Bugün İstanbul'da üye sayımızın 10 katı kadar oy sandıklardan taşmaktadır' dedi.

Öte yandan, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş da ön seçimde oy kullandı ve İmamoğlu'nun tutuklanmasını 'utanç verici' olarak nitelendirerek, yargı sisteminin sorgulanmaya başlandığını ifade etti.

CHP, ön seçimde dayanışma sandıkları da kurdu. Parti üyesi olmayan vatandaşlar da bu sandıklarda İmamoğlu lehine oy kullanabilecek.

Bakan Şimşek, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne (İBB) yönelik gerçekleştirilen operasyon sonrasında yabancı yatırımcıların çıkışının sınırlı olacağını ifade etti. Ayrıca, 'Elimizde yeterli araç var ve programın kararlılıkla sürdürüleceğinden hiç şüphemiz yok' diyerek, Orta Vadeli Program sayesinde ekonominin dayanıklılığının arttığını vurguladı.

Bakan Şimşek, siyasi veya hukuki değerlendirmelere girmemekle birlikte, gelişmelerden rahatsızlık duyduğunu ifade etti. Piyasa dalgalanmalarının geçici olduğu değerlendirilse de, Bakan, ilgili tüm kurumlarla eşgüdüm içinde bu sürecin yakından takip edileceğini belirtti. Bankacılık sektörünün programa katkı sağladığını ve makro dengelerde sağlanan iyileşme ile sektörün daha güçlü hale geldiğini vurguladı.

Kabine toplantısında, özellikle İBB soruşturması ile ilgili hukuki ve asayiş boyutları masaya yatırılacak. Bu başlık, ülke içindeki adli süreçlerin ve kamu güvenliğinin sağlanmasına yönelik stratejik kararların alınmasına zemin hazırlayacak.

Kabine'de yer alacak bir diğer başlık ise, 'Terörsüz Türkiye' hedefi olacak. Son dönemde, terör örgütü PKK'nın ateşkes ilan etmiş olmasına rağmen silah bırakma yönünde herhangi bir adım atılmamıştı. Gözler, PKK'nın kendini lağvetme kararı alıp almayacağı konusunda. Bu durum, kabinede detaylı şekilde değerlendirilip, alınacak aksiyonlar konuşulacak.

Suriye de Kabine'nin dış politika gündeminde önemli bir yer tutacak. 13 Mart'taki Şam ziyareti sonrası, Suriye'deki yeni anayasa süreci ve terör örgütü PKK/YPG'nin mevcut durumu gündemde olacak. Ayrıca, ABD'den gelen Suriye'ye yönelik mesajlar ve İsrail'in Gazze'deki saldırıları nedeniyle derinleşen insani kriz de toplantıda ele alınacak. Kabine, bu süreçlerde izlenecek diplomatik stratejileri ve Türkiye'nin uluslararası politikadaki rolünü değerlendirecek.

TCMB'nin geçtiğimiz hafta önemli adımlar attığı da kaydedildi. Para Politikası Kurulu, perşembe günü takvim dışı bir toplantı yaparak, gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 44'ten yüzde 46'ya yükseltme kararı aldı. TCMB'nin yaptığı açıklamada, bu artışın finansal piyasalardaki gelişmelerin enflasyon görünümü açısından oluşturabileceği riskler nedeniyle alındığı belirtildi. Ayrıca, politika faizinin uygulandığı bir hafta vadeli repo ihalelerine de bir süre ara verildiği duyuruldu.

TCMB'nin bir diğer önemli adımı ise 18 yıl sonra likidite senedi ihraç etme kararı oldu. Merkez Bankası, döviz alımları nedeniyle piyasada kalan fazla TL likiditesini çekmek amacıyla vadesi 91 güne kadar olan likidite senetleri ihraç edeceğini açıkladı. Bu uygulama, son olarak Temmuz 2007'de gerçekleştirilmişti.

Piyasalarda yaşanan belirsizlikler ve TCMB'nin aldığı önlemler, Türkiye ekonomisinde finansal istikrarın korunması için kritik bir dönüm noktası oluşturuyor. Bankalarla yapılan olağanüstü toplantı da, bu tür önlemlerle piyasalarda oluşabilecek olumsuz etkilerin önüne geçilmesi amacını taşıyor.

Çankırı Karatekin Üniversitesi'ne bağlı Kamu-Üniversite-Sanayi İşbirliği Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı. Bu değişiklik, üniversitenin ilgili araştırma merkezinin faaliyetlerini etkileyecek. Ayrıca İstanbul Gedik Üniversitesi Bangladeş Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği de kaldırıldı.

Bunun yanı sıra, Türkiye Cimnastik Federasyonu, Türkiye Eskrim Federasyonu, Türkiye Otomobil Sporları Federasyonu ve Türkiye Tenis Federasyonu'na ait ana statülerde değişiklikler yapıldı. Bu düzenlemeler, federasyonların faaliyetlerine ve yönetim yapılarına ilişkin yeni düzenlemeleri içeriyor.

Resmî Gazete'nin ilanlar bölümünde ise, yargı ilanları, artırma ve eksiltme ihaleleri ve çeşitli ilanlar yayımlandı. Bu ilanlar, kamu kurumlarının çeşitli faaliyetlerine dair önemli bilgilere yer vermektedir. Ayrıca, T.C. Merkez Bankası tarafından belirlenen devlet iç borçlanma senetlerinin günlük değerleri de bu sayıda yer aldı.

Öztrak konuşmasında şunları söyledi:

'Saray sürek avı başlattı, alaturka bir McCarthycilik dönemi yaşıyoruz' diyerek, hükümetin eleştirilere karşı hukuksuz adımlar attığını savundu. Öztrak, İmamoğlu'nun gözaltına alınmasının ardından döviz kurlarındaki ani yükselişin Türkiye'nin dış borcunu 684 milyar lira artırdığını ifade etti. Bu maliyetin, emeklilere verilecek ikramiye tutarlarıyla kıyaslanarak, hükümetin izlediği ekonomi politikasını eleştirdi.

Borsadaki kayıpların da büyük bir ekonomik hasara yol açtığını belirten Öztrak, 'Borsa, Maraş depreminden daha fazla değer kaybetti, şirketlerin değeri tam 831 milyar lira düştü' diyerek, bu parayla büyük altyapı projelerinin yapılabileceğini vurguladı.

Öztrak, sözlerini şöyle sürdürdü: 'Türk lirasının değer kaybı, şirketlere milyarlarca lira zarar yazdırdı. Bu ağır fatura, işsizlik ve pahalılık olarak halkın sırtına yüklenecek.'

Faik Öztrak'ın konuşması, TBMM tutanaklarına şöyle yansıdı:

'Cumhuriyet Halk Partisi Grubu adına Tekirdağ Milletvekili Sayın Faik Öztrak.(CHP sıralarından alkışlar)
CHP GRUBU ADINA FAİK ÖZTRAK (Tekirdağ) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; konuşmama başlarken Genel
Kurulu saygıyla selamlıyorum.Son seçimde milletin gözünden düştüğünü gören saray, artık vatandaşın gönlüne de girmesinin mümkün olmadığını anlayınca kendi gibi düşünmeyen herkese karşı sürek avı başlattı. Yerel yöneticiden siyasetçiye, oyuncu menajerinden astroloğa, yemek uzmanına soruşturmalar, gözaltılar havada uçuşuyor. Ülkemiz deta alaturka bir McCarthy dönemini yaşıyor. Tek kişilik rejim sandıkta yenemeyeceğini gördüğü rakiplerini yargı kuşatmasıyla engellemeye çalışıyor. (CHP sıralarından alkışlar)
Son olarak, saray, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanımız Ekrem İmamoğlu'nun diplomasını hukuka aykırı bir şekilde elinden aldı; yetmedi, organize suç örgütü iddiasıyla itibar suikastına girişti; o da yetmedi, terör örgütüne yardım etmekle suçladı. Niyet belli; Hükûmet, milletimizin tertemiz oylarıyla kazandığımız İstanbul Büyükşehir Belediyemize kayyum atayarak millî iradeyi gasbetmek istiyor
19 Mart sivil darbe girişimi adaletin direğini eğmekle kalmadı, milletimizin önüne ödemesi son derece güç olan bir faturayı da bıraktı. Bakan Şimşek: 'Rasyoneliz.' diye kapı kapı dolaşıp para ararken dünyada, saray bir günlük irrasyonellikle hepsini tüketiverdi. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanımıza yönelik hukuksuz gözaltının ardından Türk lirasının değerindeki çakılış Türkiye'nin dış borcunun karşılığını 684 milyar lira artırdı. Bu parayla, bu yıl her bir emekliye 41 bin lira emekli ikramiyesi vermek mümkün. (CHP sıralarından alkışlar) Sarayın sebep olduğu, kurdaki tsunami Hükûmetin 'yüksek faiz, kontrollü kur' politikasıyla döviz açığı artan şirketlere tam 185 milyar lira kur farkı zararı yazdırdı. Bunun faturası milletimize işsizlik ve pahalılık olarak tabii ki çıkacak. Merkez Bankası ve kamu bankaları dün kuru tutmak için milyarlarca dolar rezerv sattı, bununla da yetinmedi, bugün ileriye dönük kur sözleşmelerinin önünü açtı. Ben söyleyeyim size, biz bu uygulamayı her zaman kriz dönemlerinde gördük, ülkeyi krize soktunuz. Borsa, Maraş depreminden daha fazla değer kaybetti, şirketlerin değeri tam 831 milyar lira düştü.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN - Devam, devam.
FAİK ÖZTRAK (Devamla) - Bu parayla 1 Osmangazi Köprüsü dhil İzmir Otoyolu, üstüne ilave olarak 1 Yavuz Sultan
Selim Köprüsü, o da yetmez, üstüne ilave olarak 1 Atatürk Köprüsü ve üstüne 3 tane de Avrasya Tüneli yapılırdı.
FAHRETTİN TUĞRUL (Uşak) - Yaptık, onları da yaptık, hepsini yaptık.
FAİK ÖZTRAK (Devamla) - Kalan parayla da her bir emeklinin ikramiyesine 787 lira ilave yapılırdı. (CHP sıralarından
alkışlar) Hukuk devletinin çökertilmesi milletimizin sırtına büyük bir yük yüklerken içeriden bilgi alabilen bazı şanslı kişiler dolar alıp satarak birkaç saatte dolar cinsinden yüzde 11 kr etti. Bunlar kim?
İLHAMİ ÖZCAN AYGUN (Tekirdağ) - Yazıklar olsun!
FAİK ÖZTRAK (Devamla) - Dünyada hiçbir istikrarlı ekonomide böyle tatlı kr yoktur. Bugün de Gezide yaptığınız gibi bu ağır faturanın sorumluluğunu millî irade gasbını protesto etmek için sokağa çıkan milletimize ve değerli öğrencilerimize yıkmak istiyorsunuz. (CHP sıralarından alkışlar)
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
ALİ MAHİR BAŞARIR (Mersin) - Başkanım, bir dakika daha.
FAİK ÖZTRAK (Devamla) - Bu yaşananların bir tek sorumlusu vardır, o da seçim kazanamayacağını anlayıp telaşla bütün
tuşlara basan saraydır.
BAŞKAN - Bağlayın lütfen.
FAİK ÖZTRAK (Devamla) - Son olarak, değerli milletvekilleri, önümüz bayram, sarayın çarşıyı, pazarı yangın yerine çevirerek perişan ettiği emeklilerimizi asgari ücret kadar bir bayram ikramiyesi verelim. Şimdi, bu kğıda kararı yazıp imzalayalım, Genel Kurul olarak bunu yapalım, bayramda bir gün olsun, emeklilerimizin yüzü gülsün.
Beni dinlediğiniz için teşekkür ediyorum. (CHP ve İYİ Parti sıralarından alkışlar)'

Piyasaya yapılan müdahalelerle ilgili olarak TCMB, ilk gün yaklaşık 12 milyar dolar sattı. Perşembe ve cuma günleri ise ek 14 milyar dolarlık satış yapılarak kurdaki aşırı yükseliş engellendi. Bu adımlar, döviz rezervlerinin artış hızının önemli bir kısmını oluşturdu.

Son bir yıl içinde TCMB'nin brüt döviz rezervleri 33.1 milyar dolar arttı ve bu haftaki döviz satışı, bu artışın yaklaşık yüzde 79'una denk geliyor. TCMB'nin rezervleri, Nisan 2024'te 64.97 milyar dolar seviyelerine gerilemişken, geçtiğimiz hafta 98.07 milyar dolara yükseldi.

Ayrıca TCMB, bu hafta yaptığı olağanüstü bir toplantı ile faiz oranını artırdı. Gecelik borç verme faiz oranı yüzde 44'ten yüzde 46'ya yükseltildi. TCMB'nin açıklamasında, faiz artışının finansal piyasalardaki gelişmelerin enflasyon görünümü üzerindeki riskleri sınırlamak için alındığı belirtildi.

TCMB, Temmuz 2007'de son olarak kullandığı likidite senetlerini de tekrar ihraç edeceğini açıkladı. Bu adım, döviz alımları nedeniyle piyasada kalan fazla TL likiditesini çekmeyi hedefliyor.

Bu gelişmeler, döviz kurundaki dalgalanmaların devam ettiği bir dönemde TCMB'nin sıkı para politikası tedbirlerini devreye soktuğunu gösteriyor.

Mahkemede, İstanbul 1 No'lu Barosu Başkanlığı avukatları ve davalı isimler arasında yer alan İbrahim Özden Kaboğlu, Rukiye Leyla Süren, Hürrem Sönmez, Ahmet Ergin, Metin İriz, Mehmedali Barış Beşli, Yelda Koçak Urfa, Fırat Epözdemir, Ezgi Şahin Yalvarıcı ve Bengisu Kadı Çavdar'ın savunmalarının ardından karar açıklandı. Mahkeme, 1136 Sayılı Avukatlık Kanunu'na atıfta bulunarak bu kişilerin görevlerine son verilmesine karar verdi ve yerlerine yeni yönetim seçilmesini talep etti.

Olayın geçmişi, İstanbul Barosu'nun sosyal medya hesabında yapılan bir açıklama ile başlatılan 'terör örgütü propagandası yapma' suçlamasına dayanıyor. Bu açıklamada, terör örgütü PKK üyeliği bulunan iki firari sanık Nazım Daştan ve Cihan Bilgin'in övüldüğü iddia edilmişti. Başsavcılık bu açıklamalar üzerine soruşturma başlatmış ve İstanbul Barosu Başkanı ile yönetim kurulu üyeleri hakkında kovuşturma yapılabilmesi için Adalet Bakanlığı'ndan izin istemişti. İzin verilmesinin ardından, bu kişilerin görevden alınması ve yerine yeni bir yönetimin seçilmesi talebiyle dava açılmıştı.

Mahkeme kararının ardından, bazı avukatlar kararın protesto edilmesi amacıyla Taksim'deki polis barikatlarına doğru yürüyüş yaptı.

İstanbul Barosu'ndaki bu gelişme, hukuk camiasında geniş yankı uyandırdı. Baro yönetiminin değişmesi, ilerleyen günlerde yeni yönetim seçimleriyle sonuçlanacak.

Protestocular, başta Ekrem İmamoğlu olmak üzere hükümetin uygulamalarına karşı tepkilerini dile getirmek amacıyla Taksim'e kadar yürümeyi planlıyordu. Ancak, Bozdoğan Kemeri önünde polis ekipleri barikat kurarak yolu kapattı. Çevik kuvvet ve TOMA'ların yer aldığı güvenlik önlemleri, yürüyüşün engellenmesinin ardından hızla arttı. Polis, protestocuların Bozdoğan Kemeri'ni geçme çabaları üzerine önce biber gazı ile müdahale etti.

Yurttaşlar, özellikle gençlerin yer aldığı kalabalık, polis müdahalesine karşı direnmeye devam etti. Saatler süren arbede sırasında, polis sık sık biber gazı kullandı ve TOMA'lar da grubu uzaklaştırmak için su sıkmaya devam etti. Ancak göstericiler geri adım atmadı.

Polisin müdahalesiyle Bozdoğan Kemeri'nde çatışmalar devam ederken, grup, İstanbul Büyükşehir Belediyesi binasına yöneldi. Burada belediyenin güvenlik görevlileriyle kısa süreli bir arbede yaşandı. Bir grup protestocu, güvenlik engeline rağmen belediyenin kapı camlarını kırarak içeriye girmeyi başardı.

İBB binasına ulaşan protestocular, içerideki yetkililerle görüşme talebinde bulundular. Ancak, polis baskısı devam etti ve çevredeki sokaklar uzun süre trafiğe kapatıldı. Olaylar sırasında bazı protestocuların yaralandığı ileri sürüldü.

Müdahale sonrası ara sokaklara dağılan öğrencilerden bir grup, CHP Genel Merkezi önünde toplandı. Yolu trafiğe kapatan öğrencilere müdahale edilirken, CHP Genel Başkan Yardımcıları Özgür Karabat, Ulaş Karasu ve Pınar Uzun Okakın'ın araya girmesiyle TOMA'lar geri çekildi. Öğrenciler, milletvekillerinin ikna çabasıyla yolu açmaya karar verip, Genel Merkez'e davet edildi. Burada toplanan öğrenciler, CHP'nin servis araçlarıyla Ankara'nın merkezi bölgelerine taşındı.

ODTÜ'deki eylemler, İstanbul'daki gözaltı kararlarına karşı protestoların bir parçası olarak başladı. Öğrenciler, polis müdahalesi ve kampüse çıkışlarının engellenmesi nedeniyle kampüs içinde ve dışında eylemlerini sürdürdü. Protestolar, Cuma günü öğleden sonra daha da tırmanırken, polis, kampüse giriş çıkışları engellemek için çok sayıda TOMA ve çevik kuvvet polisiyle önlem aldı. ODTÜ'nün A1 ana giriş kapısında bariyerler kurularak, EGO Genel Müdürlüğü'nün duyurusuyla saat 18.00'den itibaren ODTÜ, MTA, Beytepe ve Bilkent ODTÜ çıkışı metro duraklarının yolcu iniş ve binişlerine kapatıldı.

Gün içinde, ODTÜ'deki öğrenciler farklı grup halinde toplanarak Kızılay'a yürümek istediler. Ancak polis, kampüs çıkışlarını kapatarak öğrencilerin çıkış yapmalarına engel oldu. Kampüste kalan öğrenciler ise bulundukları yerlerden basın açıklamaları yaparak tepkilerini dile getirdi. Öğrenciler açıklamalarında 'Resmen esir alındık' ifadelerini kullandı. Bu açıklamanın ardından, Kızılay'daki Güvenpark'ta yapılan toplu protesto sona erdi ve birçok öğrenci ile destek veren yurttaşlar ODTÜ'ye doğru yürüyüşe geçti.

ODTÜ'nün Eskişehir Yolu üzerindeki A1 ana giriş kapısında, yüzlerce öğrenci ve destekçisi polis engelleriyle karşılaştı. Polis, kampüse giriş çıkışı engellemeye devam edince, kalabalık grup Eskişehir Yolu'nu trafiğe kapatarak tepki gösterdi. Polis, TOMA'lardan basınçlı su sıkarak müdahale etti. ODTÜ öğrencilerinin protestosuna destek veren bazı gruplar ise polise taş atarak karşılık verdi.

Gece yarısına doğru hem protestocuların sayısı hem de polis müdahalesi arttı. Cuma gecesini Cumartesi'ye bağlayan ilk saatlerde, Eskişehir Yolu ve Malazgirt Bulvarı üzerinde polis, kalabalığa biber gazı ve basınçlı suyla müdahale etti.

Gül, İmamoğlu'nun gözaltına alınmasına ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Gül, geçmişte Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve şahsına yapılan haksızlıkların, kamu vicdanı tarafından kabul edilmediğini vurgularken, bu tür yanlışlıkların şu anda halkın iradesiyle seçilen Ekrem İmamoğlu'na da yapılmaması gerektiğine dikkat çekti.

Abdullah Gül, Karar gazetesi yazarı Mehmet Ocaktan'a yaptığı açıklamada, 'Vaktiyle Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve şahsıma yapılan haksızlıkları kamu vicdanının nasıl kabul etmediğini hatırlayalım. Benzer yanlışlıklar halkın iradesiyle belediye başkanı seçilmiş olan Ekrem İmamoğlu'na da yapılmamalı' dedi.

Gül, geçmişte kendisine ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'a yönelik yapılan muhalefetle ilgili haksızlıkları hatırlatarak, bu tür olayların tekrar yaşanmaması gerektiğini ifade etti. Halkın iradesine saygı duyulması gerektiğini belirten Gül, 'Halkın iradesi, demokrasinin temeli olmalı ve bu iradeye zarar vermemeliyiz' dedi.

Son günlerde Türkiye'de siyasi ortamda yaşanan çalkantılara da değinen Gül, 'Son günlerde evimizin içinde maalesef bir türbülans baş gösterdi. Daha bir sonraki seçimlere 3 seneye yakın zaman varken, bazı sorunlar siyasi diyalogla ve formüllerle çözülebilecekken böyle bir çalkantı içinde kalmak bizi ileriye götürmez' şeklinde konuştu.

Hukukun ve hakkaniyetin önemine vurgu yapan Abdullah Gül, 'Saati geriye alma, benzer sıkıntıları tekrar yaşama lüksümüz yok. Buna zemin hazırlayacak girişimlere de hiç gerek yoktu. Bu tür çalkantılar, Türkiye'de hiçbir kesime ne iktidara ne de muhalefete hayır getirmedi, getirmez de' ifadelerini kullandı.

Gül, Türkiye'nin geleceği açısından, hukukun ve hakkaniyetin kaybedilmemesi gerektiğini söyledi ve 'Yoksa Türkiye kaybeder' uyarısında bulundu.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Özel'in sokak çağrısına 'çıkmaz sokak' uyarısıyla yanıt verdi. Erdoğan, 'Bu milletin ezeli ve ebedi kardeşliğin zedelenmesine bu güne kadar rıza göstermedik' diyerek CHP'nin çağrısını kınadı ve sokakların kullanılmasının tehlikeli olduğunu belirtti. Erdoğan, CHP'nin mevcut yönetiminin illegal örgütlerle ilişkileri ve sokak terörünü tahrik eden söylemleriyle meşru zeminde siyaset yapma vasfını kaybettiğini ifade etti.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ise provokatif söylemlerle sokakların terörize edilmesine karşı çıktı. Yılmaz, 'Sokakları terörize etmek isteyenlere zemin oluşturmak, demokratik siyasete ve hukuk devletine ihanettir' dedi. Ayrıca, CHP'nin yolsuzluk suçlamalarına cevap vermek yerine Cumhurbaşkanına hakaret edilmesinin toplumda olumsuz etkilere yol açacağına dikkat çekti.

İletişim Başkanı Fahrettin Altun ise sosyal medyada yaptığı açıklamada, 'Türkiye bu oyuna gelmeyecek, sokağa teslim olmayacak, demokratik hukuk düzeni ne pahasına olursa olsun korunacaktır' dedi. Altun, muhalefet partisini, devletin bağımsız yargısına saygı göstermeye çağırdı.

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Özel'i sosyal medya üzerinden uyararak, 'Yargıya saygı duy, partinde otur' dedi. Özel ise Bahçeli'ye karşılık olarak, 'Milletin sesini duy, darbeye karşı dur' şeklinde cevap verdi.

Gelecek Partisi lideri Ahmet Davutoğlu, 'Türkiye'nin sokakları, her yerde hareketlilik, kaos beklentisi' diyerek, ülkenin kaosa sürüklenmemesi gerektiğini vurguladı ve şiddet yerine demokratik yollarla tepkilerin gösterilmesini savundu.

CHP'nin 38. Olağan Kurultayı, 4-5 Kasım 2023'te gerçekleştirildi. Bu kurultayda, mevcut genel başkan Kemal Kılıçdaroğlu ile Özgür Özel arasında büyük bir rekabet yaşandı. Özel, 682 delegenin oyunu alırken, Kılıçdaroğlu 664 oyda kaldı. Ancak, hiçbir aday salt çoğunluğu elde edemediği için ikinci tur oylamaya geçildi. İkinci turda, Özel 812 oy alarak CHP'nin 8. Genel Başkanı seçildi.

Kılıçdaroğlu'nun adaylıktan çekilme ihtimali, parti içindeki dinamikleri gerdi. Ancak, Kılıçdaroğlu'nun ısrar üzerine ikinci tur oylamaya girmesi, CHP içindeki bu dönemi şekillendiren tartışmalara neden oldu.

Özgür Özel'in genel başkanlık koltuğuna oturduğu 38. Olağan Kurultay'dan sadece birkaç ay sonra, 31 Mart 2024'teki yerel seçimler CHP için tarihi bir başarıya sahne oldu. CHP, Türkiye genelinde %37,76 oy alarak 47 yıl sonra ilk kez yerel seçimden birinci parti olarak çıktı. Parti, 14 büyükşehir ve 21 il belediyesinin yanı sıra toplamda 411 belediye kazandı.

Yerel seçimlerin hemen ardından, CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Cumhur İttifakı'na bağlı AK Parti ile 'normalleşme' adı altında bir süreç başlattı. Bayramda, aralarında Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın da bulunduğu siyasi parti liderleriyle telefon görüşmeleri yaparak Ramazan Bayramı'nı kutlayan Özel, parti içinde ciddi eleştiriler aldı. CHP'nin gölge kabine üyeleri ve bakanlarla görüşmelerde bulunarak bu süreci ilerletti.

Mayıs 2024'te, Özel Erdoğan ile AK Parti Genel Merkezi'nde görüşerek, ardından 11 Haziran'da CHP Genel Merkezi'nde bir ikinci görüşme gerçekleştirdi. Bu görüşmelerin ardından, 28 Şubat davası kapsamında hüküm giymiş yaşlı ve hastalıkları bulunan generallerin cezaevlerinden tahliyesi sağlandı.

Ancak CHP içinden ve dışından bu 'normalleşme' sürecine karşı güçlü eleştiriler geldi. Özellikle, TBMM'nin yeni yasama yılı açılışında, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a ayakta selam durulmasına ilişkin yapılan uygulama parti içinde büyük tepki topladı.

Yerel seçim zaferinin ardından, CHP'li belediyelere yönelik adli operasyonlar hız kazandı. 30 Ekim 2024'te Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer tutuklandı ve belediyeye kayyım atandı. Ardından, 22 Kasım 2024'te Tunceli Ovacık Belediye Başkanı Mustafa Sarıgül görevden alındı ve yerine kayyım atandı. 2025 yılına girerken, Beşiktaş Belediye Başkanı Rıza Akpolat ve Beykoz Belediye Başkanı Alaattin Köseler de tutuklandı.

Bu operasyonların ardından, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, 27 Ocak 2025'te İstanbul'da düzenlediği basın toplantısında 'Turpun Büyüğü' ifadesiyle, CHP'li belediyelere yönelik operasyonları eleştirdi. İmamoğlu'nun toplantısının ardından, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, 'yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs' suçlamasıyla soruşturma başlattı. İmamoğlu hakkında, 2 yıldan 4 yıla kadar hapis ve siyasi yasak talebiyle dava açıldı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 1 Şubat 2025'te partisinin Manisa İl Kongresi'nde yaptığı konuşmada CHP'nin 38. Olağan Kurultayı'na ilişkin şaibe iddialarını gündeme getirdi. CHP yönetimi, bu iddialara sessiz kalırken, Kılıçdaroğlu ise Erdoğan'ın şaibe suçlamalarına cevaben partisinin sessizliğini eleştirdi.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, partinin 38. Olağan Kurultayı'ndaki 'para karşılığı oy kullandırıldığı' iddiaları üzerine soruşturma başlattı. Ayrıca, kurultayın iptali için eski CHP Hatay Büyükşehir Belediye Başkanı Lütfü Savaş dava açtı.

CHP, cumhurbaşkanı adayını ön seçimle belirleme kararı aldı. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, 23 Mart'ta yapılacak cumhurbaşkanlığı ön seçiminde tek aday olarak yer alacak. Ancak, 18 Mart 2025'te, İstanbul Üniversitesi, İmamoğlu'nun lisans diplomasını iptal etti. Bir gün sonra, İmamoğlu ve bazı CHP'li belediye başkanlarına yönelik gözaltı operasyonları başlatıldı.

Ekrem İmamoğlu'nun gözaltına alınmasının ardından, İstanbul ve Ankara gibi büyük şehirlerde tepkiler yükseldi. Gözaltına alınan kişiler arasında CHP'li 105 belediye çalışanı da yer aldı.

İmamoğlu'nun gözaltına alınmasının hemen ardından, CHP Genel Başkanı Özgür Özel, 6 Nisan 2025'te partiye olağanüstü kurultay toplama kararı aldı. Özel, bu kararın kayyum girişimlerinin önünü keseceğini belirterek, CHP'nin iradesinin yeniden belirlenmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca, Özel tekrar genel başkanlığa aday olduğunu duyurdu.

Bu 16 aylık süreç, CHP'nin hem iç hem de dış politikada birçok zorlukla karşılaştığı bir dönem oldu. CHP'nin liderlik değişimi, seçim zaferi, eleştirileri, operasyonları ve olağanüstü kurultay kararı, Türk siyasetinde önemli bir dönüm noktasına tekabül ediyor.

Yerlikaya, yaptığı paylaşımda, 'Polislerimiz, sabır ve sağduyuyla aziz milletimizin huzur ve güvenini tehdit edenlere, provokasyonlara, vandallığa geçit vermedi, vermeyecek. Sokakları yaptıkları çağrılarla terörize etmeye çalışanlar emellerine asla ulaşamayacak. Bu geceki gösterilerde, 2911 sayılı Kanun'a muhalefet, kamu malına zarar verme ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarından 97 şüpheli gözaltına alındı' ifadelerini kullandı.

Gösteriler sırasında bazı cadde ve meydanlarda güvenlik önlemlerinin artırıldığı, emniyet birimlerinin kamu düzenini sağlamak amacıyla geniş çaplı çalışma yürüttüğü belirtildi. Gözaltına alınan şüpheliler hakkında adli işlemlerin devam ettiği öğrenildi.

Cumhurbaşkanı kararı ile yürürlüğe giren milletlerarası anlaşmalar arasında Bulgaristan-Türkiye sınır ötesi işbirliği programı, Türk-Alman kara ulaştırması protokolü, Türkiye ile Cezayir arasında tüketici hakları ve piyasa denetimi alanında işbirliği anlaşması yer aldı. Ayrıca, Türkiye ile Zambiya arasında tarım alanında işbirliği mutabakat zaptı, Sırbistan ile orman yangınlarıyla mücadele konusunda işbirliği protokolü, Özbekistan ile kolluk eğitimi işbirliği protokolü ve Kazakistan ile gümrük hattı ve bilgi paylaşımı anlaşması da Resmî Gazete'de yayımlandı.

Öte yandan, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı personelinin görevde yükselme ve unvan değişikliği yönetmeliğinde yapılan değişiklikler ile Jandarma Genel Komutanlığı'nın sosyal tesisler ve eğitim merkezlerine ilişkin yönetmelik değişiklikleri de duyuruldu.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 20 Mart 2025 tarihli çeşitli kararları ile yargı ilanları, artırma ve ihale duyuruları da bugünkü Resmî Gazete'de yer aldı.

İstanbul'da yapımı devam eden Kazım Karabekir - Topağacı - Ümraniye Spor Köyü Raylı Sistem Hattı'nın inşaatı, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nden (İBB) alınarak Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na devredildi.

Resmi Gazete'de yayımlanan karara göre, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na devredilen metro hattının inşaatının tamamlanmasının ardından ilgili şartlara göre devredileceği belirtildi. Karar, 20 Mart 2025 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı ve yürürlüğe girdi.

Resmi Gazete'de yer alan ifadede, 'Ekli 'Şehir İçi Raylı Ulaşım Sistemleri, Metrolar ve Bunlarla İlgili Tesislerin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca Üstlenilmesi, Devralınması ve Tamamlanmasını Müteakip Devri ile İlgili Şartların Belirlenmesine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılması Hakkında Karar'ın yürürlüğe konulmasına, 655 sayılı Ulaştırma ve Altyapı Alanına İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 15. maddesi gereğince karar verilmiştir.' denildi.

Bugün yürürlüğe giren karar kapsamında, metro projesi Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından tamamlanacak.

Ankara Valiliği, 21 Mart 2025 Cuma günü saat 14:00'dan itibaren 25 Mart 2025 Salı günü saat 23:59'a kadar geçerli olacak şekilde her türlü gösteri yürüyüşleri, basın açıklamaları, çadır kurma, stant açma, oturma eylemi, imza kampanyası gibi etkinliklerin yasaklandığını açıkladı. Valilik, yasak kararını, provokatif sosyal medya paylaşımları ve şiddet eylemleri olasılığına karşı güvenliği sağlamak amacıyla aldığını belirtti. Ayrıca yasaklara uymayanlara yönelik adli ve idari işlemler uygulanacağı ifade edildi.

İzmir Valiliği de benzer bir açıklama yaparak, 21 Mart 2025 saat 10:00'dan 25 Mart 2025 saat 23:59'a kadar il genelinde her türlü toplantı, gösteri yürüyüşü ve basın açıklamalarının yasaklandığını duyurdu. Valilik, kamu düzeninin korunması ve provokatif eylemlerin engellenmesi amacıyla bu kararın alındığını belirtti.

Bu yasaklar, ilgili illerdeki kamu güvenliğini sağlamak ve olası huzursuzlukların önüne geçmek amacıyla uygulanacak.

BIST 100 endeksi gün içinde en düşük 9.038 puanı gördü ve böylelikle 20 Kasım 2024 tarihinden bu yana en düşük seviyesine geriledi. Endeks saat 12.05 itibarıyla yüzde 7,30 kayıpla 9.095 puanda bulunuyor. Teknik analizlere göre endekste 9.700 ve 9.600 puan seviyeleri destek, 9.900 ve 10.000 puan seviyeleri ise direnç olarak izleniyor.

Borsa İstanbul'da bankacılık hisseleri de sert satışlarla karşılaştı. Bankacılık endeksi güne yüzde 0,92 kayıpla başladıktan sonra düşüşünü derinleştirerek yüzde 9'un üzerine çıkardı. Saat 12.05 itibarıyla bankacılık endeksi yüzde 9,39 kayıpla 12.397 puanda işlem görüyor.

Dünkü işlemlerde de satış baskısı dikkat çekerken, BIST 100 endeksi günü yüzde 0,50 kayıpla 9.810 puandan kapatmıştı.

Borsa İstanbul, BIST 50 endeksinde yer alan paylar için bugünkü seansta da açığa satış işlemlerinde 'yukarı adım kuralı'nın uygulanacağını duyurdu. Böylece bu uygulama üst üste dördüncü işlem haftasında da devam etmiş oldu.

Saat 10.12 itibarıyla BIST 100 endeksinde yaşanan yüzde 3'lük düşüş sonrası Borsa İstanbul tarafından yapılan açıklamada, 'Pay Piyasasında açığa satış yapılabilen işlem sıralarında açığa satış işlemlerinde seans sonuna kadar yukarı adım kuralı uygulanacaktır.' ifadeleri kullanıldı.

Borsa İstanbul'daki sert düşüşün gölgesinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), olağanüstü toplantı gerçekleştirdi.

Toplantının ardından TCMB, gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 46'ya yükseltirken, bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 42,5'te ve Merkez Bankası gecelik vadede borçlanma faiz oranını yüzde 41'de sabit tuttu.

TCMB tarafından yapılan açıklamada, finansal piyasaların etkin işleyişinin sürdürülmesi için gerektiğinde ek önlemler alınacağı belirtildi. Açıklamada, 'Enflasyonda belirgin ve kalıcı bir bozulma öngörülmesi durumunda para politikası duruşu sıkılaştırılacaktır.' ifadelerine yer verildi.

Merkez Bankası ayrıca 1 hafta vadeli repo ihalelerine bir süreliğine ara verildiğini duyurdu.

Savcılık ifadesinin ardından mahkemeye sevk edilen Saymaz hakkında, savcılığın talebi doğrultusunda 'ev hapsi' kararı çıktı.

Gazeteci İsmail Saymaz, 13 yıl önce yaptığı sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek Gezi Parkı eylemlerine ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında gözaltına alınmıştı. Saymaz'ın, olaylar sırasında muhabir olarak gerçekleştirdiği görüşmeler ve gazetecilik faaliyetleri soruşturma kapsamında değerlendirilmişti.

Gözaltına alındıktan sonra İstanbul Emniyet Müdürlüğü'ne götürülen Saymaz, burada bir gün geçirdikten sonra dün ifadesini vermişti.

Gazeteci Saymaz'a, 'Türkiye Cumhuriyeti hükümetini ortadan kaldırmaya teşebbüse yardım' suçlaması yöneltildiği öğrenildi. Mahkemenin verdiği ev hapsi kararının ardından Saymaz'ın avukatlarının karara itiraz edeceği belirtildi.

Ayrıca Resmî Gazete'de yayımlanan diğer Cumhurbaşkanı kararları arasında, kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatlarına ilişkin değişiklikler, Millî Eğitim Bakanlığı yönetici ve öğretmenlerinin ders ve ek ders saatlerine dair düzenlemeler, Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı'nın sınırlarının yeniden belirlenmesi ve beşeri tıbbi ürünlerin fiyatlandırılmasına ilişkin kararlar yer aldı.

Öte yandan, Şehir İçi Raylı Ulaşım Sistemleri ile ilgili düzenlemeler, Edirne'de arazi toplulaştırma çalışmaları, bazı illerde orman sınırları dışına çıkartılan alanlar ve Ankara'da yapılacak Censtorage-5 Cengiz GES Elektrik Üretim Tesisi için acele kamulaştırma kararları da Resmî Gazete'de yayımlandı.

Enerji ile madencilik sektörüne yönelik çeşitli kamulaştırma kararlarının da bulunduğu Resmî Gazete'de, Vize ve Derinkuyu ilçelerinde doğalgaz boru hattı projeleri için alınan acele kamulaştırma kararları dikkat çekti. Ayrıca, 154 kV Hitit TM (Çorum-1) ve Nallıhan TM İrtibat Hatları projeleri kapsamında taşınmazların kamulaştırılmasına yönelik düzenlemeler yer aldı.

Yükseköğretim kurumlarıyla ilgili düzenlemeler kapsamında, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 3. maddesinin (f) bendi çerçevesinde yapılacak alımlara ilişkin yeni usul ve esaslar da yürürlüğe girdi.

Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişiklikleri arasında, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi Yönetmeliğinde yapılan değişiklikler ile Yozgat Bozok Üniversitesi Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği bulunuyor.

Gümrük işlemlerine yönelik yeni düzenlemeleri içeren Gümrük Genel Tebliği'nde de değişiklik yapıldı. Ayrıca, T.C. Merkez Bankası tarafından belirlenen günlük döviz kurları ve devlet iç borçlanma senetlerinin değerleri ilan edildi.

Başsavcılığın açıklamasında, Saymaz'ın, Kavala ve diğer Gezi sanıklarıyla, olaylar sürecinde sık sık irtibat kurarak sosyal medyada kışkırtıcı içerikler paylaştığı ve bu eylemleri aktif olarak desteklediği belirtildi. Ayrıca, Saymaz'ın Gezi Parkı olaylarının organizatörleriyle yakın temas kurarak televizyon kanalı kurma ve eylemleri yayma amacıyla çeşitli planlar yaptığı ifade edildi.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Gezi Parkı olaylarının yönlendirilmesinde ve organizasyonunda yer alan diğer kişilerin tespitine yönelik soruşturmaların derinleştirileceğini duyurdu.

1980 yılında Rize'de doğan İsmail Saymaz, Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi'nden mezun olduktan sonra gazetecilik kariyerine başlamıştır. Rize, İstanbul ve Konya'da yerel gazetelerde görev alan Saymaz, 2002 yılında Radikal gazetesinde çalışmaya başlamıştır. Şu anda Halk TV programcısı olarak görev yapan Saymaz, insan hakları ihlalleri ve düşünce özgürlüğü üzerine önemli haberler yapmış ve bu konularda kitaplar yayımlamıştır.

Erdoğan, Türkiye'nin tarımsal hasılada Avrupa'da lider, dünyada ise 8. sırada olduğunu ifade ederken, 2025 yılı itibarıyla tarıma 135 milyar lira destek verilmesinin hedeflendiğini duyurdu. Ülkenin 236 çeşit tarım mahsulü ürettiğine dikkat çeken Cumhurbaşkanı, Türkiye'nin birçok alanda dünyada ilk sıralarda yer aldığını belirtti. Tarımsal üretimin arttığına ve dış ticaretin 110 milyar dolar fazlası verdiğine dikkat çeken Erdoğan, ayrıca ihracatla ilgili de 13 üründe Türkiye'nin dünyada ilk 3 ülke arasında yer aldığını açıkladı.

Cumhurbaşkanı, hükümetin, plansız üretimden kaynaklanan sorunların çözülmesi için devrim niteliğinde düzenlemeler gerçekleştirdiğini vurgularken, çiftçilere sigorta yapmalarını tavsiye etti. Ayrıca, tarımsal üretimde iklim değişikliği ve diğer olumsuz koşullar nedeniyle alınan tedbirlerle çiftçilere destek sağlanmaya devam edileceğini söyledi.

Erdoğan, çiftçilere yönelik yeni destekleme modelini de duyurarak, bu modelle birlikte çiftçilerin ne kadar ürün ekeceklerini ve ne kadar destek alacaklarını önceden bileceklerini belirtti. Ayrıca, kırsal kalkınma desteklerinin artırılacağı ve yeni kaynaklarla tarım sektörünün güçlendirileceği müjdesini verdi.

Cumhurbaşkanı, fahiş fiyat artışlarıyla mücadelede tüm bakanlıkların ve Rekabet Kurumu'nun inceleme başlattığını ve vatandaşların helal lokmalarına göz diken fırsatçılara karşı hükümetin mücadelesinin süreceğini ifade etti.

Öğrenciler, basın açıklamasının ardından Kızılay'a yürümek istediler ancak Eskişehir Yolu üzerinde polis tarafından barikatlarla durduruldular. Polis, öğrencilerin dağılmaması üzerine biber gazı ile müdahalede bulundu. Öğrenciler, protestolarına devam ederek, 'Kurtuluş yok, tek başına ya hep beraber ya hiç birimiz' gibi sloganlar atarak taleplerini dile getirdiler. Bu müdahale, polis ile öğrenciler arasında gerginliğe neden oldu. Öğrenciler, demokratik haklarının savunulması gerektiğini vurgulayarak, mücadelelerine devam edeceklerini belirttiler.

Resmî Gazete'nin yürütme ve idare bölümünde yer alan değişikliklerin detaylarına ilişkin açıklamalar ilerleyen günlerde yetkili merciler tarafından yapılacak.

Öte yandan, Anayasa Mahkemesi'nin 5 Eylül 2024 tarihli ve 2018/18910 başvuru numaralı kararı da bugünkü Resmî Gazete'de yayımlandı. Kararın içeriğine ilişkin detaylara Anayasa Mahkemesi'nin resmi internet sitesinden ulaşılabileceği belirtildi.

Resmî Gazete'nin ilan bölümünde ise yargı ilanları, artırma, eksiltme ve ihale ilanları ile çeşitli ilanlara yer verildi. Ayrıca, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenen döviz kurları ve devlet iç borçlanma senetlerinin günlük değerleri de yayımlandı.

Tunç, 'İlk 100 bine girenler artık hukuk fakültesini kazanabilecekler. Bu da hukuk fakültelerindeki kaliteyi artıracak hususlardan birisi. Yine Yargı Reformu Belgesi'ne koyduğumuz başarılı öğrencilerin Adalet Bakanlığı bursuyla ödüllendirilmesi üniversiteye girişte hukuk fakültesine yüksek başarıyla giren öğrencilere Adalet Bakanlığı bursu verilmesi gibi bir düşüncemiz var.' ifadelerini kullandı.

Bakan Tunç, genç meslektaşlarına yönelik staj başlangıç ödeneği konusunda da çalışmaların sürdüğünü belirterek, bu konudaki taleplerin Yargı Reformu Belgesi'nde yer aldığını ifade etti. Kamu avukatlarının özlük haklarına dair taleplerin de değerlendirildiğini söyleyen Tunç, 'Bu konuda yapılması gereken çalışmaları inşallah takip edeceğiz.' dedi.

Hukuk fakültelerine girişte başarı sıralamasının yükseltilmesi ve burs imkanlarının sağlanmasının, eğitimde kaliteyi artırarak daha donanımlı hukukçular yetiştirilmesine katkı sağlaması amaçlanıyor. Adalet Bakanlığı'nın bu adımı, hukuk eğitiminde uzun vadeli bir dönüşümü hedefliyor.

Yargı Reformu Belgesi kapsamında planlanan bu değişiklikler, hukuk eğitimi alanında daha seçici ve yüksek nitelikli bir öğrenci profilinin oluşmasına katkı sağlamayı amaçlıyor. Burs desteği ve staj başlangıç ödeneği ile de genç hukukçuların desteklenmesi hedefleniyor.